
Madras High Court: મદ્રાસ હાઈકોર્ટે કહ્યું છે કે મંદિરને દાનમાં આપવામાં આવતા પૈસા હિન્દુ ધાર્મિક લોકો પાસેથી આવે છે. તેનો ઉપયોગ ધાર્મિક હેતુઓ માટે અથવા મંદિરના જાળવણી માટે થઈ શકે છે. તેનો વ્યાપારી ઉપયોગ કરી શકાતો નથી.
રાજ્ય સરકાર દ્વારા જારી કરાયેલા 5 આદેશોને પણ રદ
આ આદેશે તમિલનાડુ સરકારને ઝટકો આપ્યો છે. કોર્ટે કહ્યું કે ભક્તો દ્વારા મંદિરમાં દાનમાં આપવામાં આવતા પૈસા ફક્ત દેવતાઓના છે. આવી સ્થિતિમાં, તેનો ઉપયોગ ફક્ત મંદિરના કોઈપણ કાર્ય માટે અથવા ધાર્મિક અને સખાવતી હેતુઓ માટે થવો જોઈએ. આ નિર્ણયની સાથે, હાઈકોર્ટે 2023 થી 2025 વચ્ચે રાજ્ય સરકાર દ્વારા જારી કરાયેલા 5 આદેશોને પણ રદ કર્યા, જેમાં મંદિરના ભંડોળનો ઉપયોગ કરીને લગ્ન હોલ બનાવવાનું કહેવામાં આવ્યું હતું.
સરકારને મંદિરના નાણાંનો ઉપયોગ કરવાનો કોઈ અધિકાર નથી
સરકાર દ્વારા મંદિરની મિલકત અને નાણાંના વ્યાપારી ઉપયોગ સામે દાખલ કરવામાં આવેલી અરજીમાં, અરજદારે દાવો કર્યો હતો કે સરકારને મંદિરના નાણાંનો ઉપયોગ કરવાનો કોઈ અધિકાર નથી. અરજદારે દલીલ કરી હતી કે સરકાર મંદિરના નાણાંનો ઉપયોગ કરીને જે લગ્ન હોલ બનાવવા માંગે છે તેનો કોઈ ધાર્મિક હેતુ નથી કારણ કે તે ભાડા પર આપવામાં આવી રહ્યા છે.
તેનો વ્યાપારી ઉપયોગ કરી શકાતો નથી
મદ્રાસ હાઈકોર્ટની મદુરાઈ બેન્ચના જસ્ટિસ એસ.એમ. સુબ્રમણ્યમ અને જી. અરુલ મુરુગનની બેન્ચે આ અઠવાડિયાની શરૂઆતમાં આ આદેશ આપ્યો હતો. બેન્ચે કહ્યું હતું કે તમિલનાડુ સરકાર મંદિરના સંસાધનોનો ઉપયોગ ફક્ત મંદિરોના જાળવણી અને વિકાસ અને તેનાથી સંબંધિત ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ માટે કરવા માટે બંધાયેલી છે. તેનો વ્યાપારી ઉપયોગ કરી શકાતો નથી.
હિન્દુ લગ્ન એક સંસ્કાર છે, ધાર્મિક હેતુ નથી
રાજ્ય સરકાર તરફથી હાજર રહેલા વકીલ વીરા કથીરાવનએ દલીલ કરી હતી કે મંદિરના ભંડોળનો ઉપયોગ સમાજ માટે થઈ રહ્યો છે. જે ઇમારતો બનાવવામાં આવી છે તેમાં ફક્ત ધાર્મિક રીતરિવાજો અનુસાર કરવામાં આવતા હિન્દુ લગ્નોને જ મંજૂરી આપવામાં આવશે. રાજ્યએ કોર્ટને વધુમાં જણાવ્યું હતું કે હજુ સુધી કોઈ પૈસા જારી કરવામાં આવ્યા નથી અને તમામ પ્રસ્તાવિત બાંધકામ કાર્ય માટે જરૂરી પરવાનગીઓ મેળવવામાં આવશે. જો કે, હાઈકોર્ટે રાજ્યના આ દલીલને સ્વીકારવાનો ઇનકાર કર્યો હતો. તેણે ઠરાવ્યું હતું કે હિન્દુ લગ્નને એક સંસ્કાર માનવામાં આવે છે, પરંતુ તેમાં હિન્દુ લગ્ન અધિનિયમ, 1955 હેઠળ કરારના તત્વો પણ શામેલ છે. તેથી, HR&CE કાયદા હેઠળ હિન્દુ લગ્ન પોતે “ધાર્મિક હેતુ” નથી.
હિન્દુ ધાર્મિક અને ચેરિટેબલ એન્ડોમેન્ટ્સ એક્ટ, ૧૯૫૯નો ઉલ્લેખ કરીને કોર્ટે કહ્યું કે આ કાયદો મંદિરના ભંડોળનો ઉપયોગ ફક્ત ધાર્મિક અથવા સખાવતી હેતુઓ જેમ કે પૂજા, ખોરાક વિતરણ, યાત્રાળુઓના કલ્યાણ અને ગરીબોને રાહત માટે કરવાની મંજૂરી આપે છે, અને સરકારની આવકમાં વધારો કરતી કોઈપણ પ્રવૃત્તિ માટે નહીં.
મિલકત પર દેવતાનો અધિકાર
કોર્ટે કહ્યું, “ભક્તો દ્વારા મંદિર કે દેવતાને દાનમાં આપવામાં આવેલી જંગમ અને સ્થાવર મિલકત દેવતાની છે. આવા કિસ્સામાં, તેનો ઉપયોગ ફક્ત મંદિરમાં તહેવારોની ઉજવણી અથવા મંદિરના જાળવણી અથવા વિકાસ માટે થઈ શકે છે. મંદિરના પૈસાને જાહેર પૈસા કે સરકારી પૈસા ગણી શકાય નહીં. આ પૈસા હિન્દુ ધાર્મિક લોકો દ્વારા આપવામાં આવે છે, તે તેમના ધાર્મિક રિવાજો, પ્રથાઓ અથવા વિચારધારાઓ પ્રત્યે ભાવનાત્મક અને આધ્યાત્મિક લગાવને કારણે આપવામાં આવે છે.”
કોર્ટે પોતાના આદેશમાં ચેતવણી આપી
કોર્ટે પોતાના આદેશમાં એવી પણ ચેતવણી આપી હતી કે મંદિરના ભંડોળનો ઉપયોગ ફક્ત રશિયા દ્વારા સ્પષ્ટ રીતે મંજૂર કરાયેલા હેતુઓ માટે જ થવો જોઈએ. પરવાનગીના વ્યાપને વિસ્તૃત કરવાનો કોઈપણ પ્રયાસ ભંડોળના દુરુપયોગ અને ઉચાપત માટે દરવાજા ખોલશે. કોર્ટે કહ્યું કે આવો દુરુપયોગ “મંદિર સંસાધનોનો દુરુપયોગ” હશે, અને તે “શ્રદ્ધા સાથે મંદિરોમાં દાન આપતા” હિન્દુ ભક્તોના ધાર્મિક અધિકારોનું પણ ઉલ્લંઘન કરે છે.
અહેવાલ : સુમન ડાભી
આ પણ વાંચો:
UP News: ઝાડ પરથી થયો પૈસાનો વરસાદ! લોકો રુ. 500 રૂપિયાની નોટો લૂંટવા કરી પડાપડી
That Critical Moment Of Crisis: કટોકટીની નિર્ણાયક પળ, આ માર્ગ પકડશો તો હારીને પણ જીતી જશો!