Amit Shah on Illegal Immigrants: દેશના વિવિધ ભાગોમાં મતદાર યાદીઓની વિશેષ સઘન સુધારણા પ્રક્રિયા (SIR) સામે વિરોધ પ્રદર્શનો ચાલી રહ્યા છે. આ દરમિયાન કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે કોંગ્રેસના નેતા રાહુલ ગાંધી પર ઘૂસણખોરોને મતદાર યાદીમાં સામેલ કરાવવાનો પ્રયાસ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. જોકે, ગેરકાયદેસર વિદેશી નાગરિકોની ઓળખ, ધરપકડ અને દેશનિકાલ સંબંધિત આંકડાઓ અંગે ગૃહ મંત્રાલયે માહિતીના અધિકાર (RTI) હેઠળ આપેલો જવાબ આ દાવાના આધાર અંગે સવાલો ઊભા કરે છે.

મંગળવાર, 13 ઑક્ટોબરે આપેલા નિવેદનમાં અમિત શાહે કહ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધી SIRના બહાને ઘૂસણખોરોને બચાવવાની યોજના ચલાવી રહ્યા છે અને દેશની જનતા આ વાત સમજી ચૂકી છે. તેમણે રાહુલ ગાંધી અને તેમના સાથીઓને 2029ની લોકસભા ચૂંટણીમાં ફરી મોટી હારનો સામનો કરવા તૈયાર રહેવાની ચેતવણી પણ આપી હતી.

SIR के बहाने घुसपैठियों को बचाने की राहुल गांधी की योजना देश समझ चुका है। https://t.co/Ivdjnu7gUB

— Amit Shah (@AmitShah) October 13, 2026

RTIના જવાબમાં ગૃહ મંત્રાલયે શું કહ્યું?

ફેબ્રુઆરી 2026માં પ્રકાશિત અહેવાલ અનુસાર, RTI હેઠળ માગવામાં આવેલી માહિતીના જવાબમાં કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે તેની પાસે દેશભરમાં ઓળખાયેલા, પકડાયેલા અને દેશનિકાલ કરાયેલા અથવા સ્વદેશ પરત મોકલાયેલા ગેરકાયદેસર વિદેશી નાગરિકોના કેન્દ્રીય સ્તરના આંકડા ઉપલબ્ધ નથી.

RTI કાર્યકર કન્હૈયા કુમારે ગૃહ મંત્રાલય પાસે છેલ્લા દસ વર્ષ દરમિયાન આવા લોકોની વર્ષવાર માહિતી માગી હતી. તેમણે તેમની રાષ્ટ્રીયતાના આધારે પણ આંકડા આપવાની માગણી કરી હતી. 23 જાન્યુઆરી, 2026ના રોજ આપવામાં આવેલા જવાબમાં મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આવી માહિતી તેની પાસે કેન્દ્રીય સ્તરે ઉપલબ્ધ નથી.

મંત્રાલયે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ઇમિગ્રેશન અને વિદેશી નાગરિક અધિનિયમ, 2025 હેઠળ ગેરકાયદેસર વિદેશી નાગરિકોની ઓળખ કરવી, તેમની અવરજવર પર પ્રતિબંધ મૂકવો અને તેમને દેશની બહાર મોકલવા સહિતની સત્તાઓ રાજ્ય સરકારો તથા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના વહીવટીતંત્રને સોંપવામાં આવી છે.

આ જવાબને પગલે સવાલ ઊભો થાય છે કે જો ગૃહ મંત્રાલય પાસે દેશભરના આંકડા ઉપલબ્ધ નથી, તો ઘૂસણખોરોની સંખ્યા અને તેમને મતદાર યાદીમાં સામેલ કરાવવાના કથિત પ્રયાસો અંગે કરવામાં આવતા રાજકીય દાવાઓ કયા આંકડાઓ પર આધારિત છે?

આસામમાં પણ ઘૂસણખોરોના આંકડા મળ્યા નહીં

આસામમાં પણ RTI દ્વારા ગેરકાયદેસર વિદેશી નાગરિકો અંગે માહિતી મેળવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ માગવામાં આવેલી વિગતો મળી શકી નહોતી.

માર્ચ 2026માં પ્રકાશિત અહેવાલ અનુસાર, RTI અરજી દ્વારા આસામના મુખ્યમંત્રી સચિવાલય પાસેથી છેલ્લા દસ વર્ષ દરમિયાન રાજ્યમાં ઓળખાયેલા, પકડાયેલા અને દેશનિકાલ કરાયેલા અથવા સ્વદેશ પરત મોકલાયેલા લોકોની માહિતી માગવામાં આવી હતી. તેમની રાષ્ટ્રીયતાના આધારે પણ વિગતો માગવામાં આવી હતી.

મુખ્યમંત્રી સચિવાલયે અરજી રાજ્યના ગૃહ અને રાજકીય વિભાગને મોકલી હતી. વિભાગે જવાબ આપ્યો હતો કે માગવામાં આવેલી માહિતી તેની પાસે ઉપલબ્ધ નથી અને તે આસામ પોલીસ બોર્ડર ઑર્ગેનાઇઝેશન પાસે છે.

વિભાગે એમ પણ જણાવ્યું હતું કે આસામ પોલીસ બોર્ડર ઑર્ગેનાઇઝેશનને RTI અધિનિયમની કલમ 24(4) હેઠળ માહિતી જાહેર કરવામાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે. જોકે, આ જોગવાઈમાં ભ્રષ્ટાચાર અને માનવાધિકારના ઉલ્લંઘન સંબંધિત માહિતી માટે અપવાદો છે.

આમ, દેશભરના આંકડાઓ અંગે કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય પાસેથી અને આસામના આંકડાઓ અંગે સંબંધિત રાજ્ય વિભાગ પાસેથી સ્પષ્ટ માહિતી મળી શકી નહોતી.

કોંગ્રેસે અમિત શાહને ત્રણ સવાલ પૂછ્યા

અમિત શાહના નિવેદન બાદ બુધવાર, 14 ઑક્ટોબરે કોંગ્રેસે વળતો પ્રહાર કર્યો હતો. પાર્ટીના મહાસચિવ અને સંચાર પ્રભારી જયરામ રમેશે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પરની પોસ્ટમાં ગૃહમંત્રીને ત્રણ સવાલ પૂછ્યા હતા.

તેમણે પૂછ્યું હતું કે SIRની પ્રક્રિયા દરમિયાન કેટલા ઘૂસણખોરોની ઓળખ થઈ, કેટલા લોકોનાં નામ મતદાર યાદીમાંથી દૂર કરવામાં આવ્યાં અને કેટલા લોકોને દેશમાંથી દેશનિકાલ કરવામાં આવ્યા.

જયરામ રમેશે આરોપ લગાવ્યો હતો કે SIRના સંદર્ભમાં ઘૂસણખોરોનો મુદ્દો ઉઠાવીને લોકોનું ધ્યાન મૂળ પ્રશ્નોથી હટાવવામાં આવી રહ્યું છે. તેમના મતે, મુખ્ય મુદ્દો એ છે કે મતદાર યાદી સુધારણાની પ્રક્રિયામાં કેટલા લોકોને મતાધિકારથી વંચિત થવાની સ્થિતિનો સામનો કરવો પડ્યો છે.

SIR का लगातार बचाव कर रहे केंद्रीय गृह मंत्री से तीन बेहद सरल और सीधे सवाल हैं:

1. कितने घुसपैठियों की पहचान हुई?
2. कितने घुसपैठियों के नाम मतदाता सूची से हटाए गए?
3. कितने घुसपैठियों को देश से बाहर भेजा गया?

100 करोड़ भारतीयों को SIR की प्रक्रिया से गुज़रना पड़ा है। उन्हें इसके नतीजे जानने का पूरा अधिकार है।

हकीकत यह है कि Shah Instigated Removal (SIR) के सूत्रधार बार-बार घुसपैठियों का तर्क देकर असल मुद्दे से ध्यान भटकाने की कोशिश कर रहे हैं। जबकि असलियत यह है कि PM-HM की हताश जोड़ी ने करीब 14 करोड़ भारतीयों से उनका वोट देने का संवैधानिक अधिकार छीन लिया है।

क्या गृह मंत्री यह कहना चाहते हैं कि ये 14 करोड़ भारतीय घुसपैठिए हैं? क्या गृह मंत्री के तौर पर उनकी निगरानी में देश में घुसपैठियों की संख्या में इतनी भारी बढ़ोतरी हुई है?

— Jairam Ramesh (@Jairam_Ramesh) October 14, 2026

આશરે 100 કરોડ મતદારો અને 14 કરોડ લોકો અંગે સવાલ

જયરામ રમેશે દાવો કર્યો હતો કે આશરે 100 કરોડ ભારતીયોએ SIRની પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડ્યું છે અને તેમને આ પ્રક્રિયાનાં પરિણામો જાણવાનો અધિકાર છે. તેમણે એવો સવાલ પણ ઉઠાવ્યો હતો કે શું સરકાર આશરે 14 કરોડ ભારતીયોને ઘૂસણખોરો ગણાવી રહી છે, જેમનો મતાધિકાર છીનવી લેવામાં આવ્યો હોવાનો તેમનો આરોપ છે.

હાલમાં ગૃહ મંત્રાલયના RTI જવાબમાં કેન્દ્રીય સ્તરે ગેરકાયદેસર વિદેશી નાગરિકોના આંકડા ઉપલબ્ધ ન હોવાનું જણાવાયું છે. બીજી તરફ, SIR અને ઘૂસણખોરોના મુદ્દે ભાજપ તથા કોંગ્રેસ વચ્ચે રાજકીય આક્ષેપ-પ્રતિઆક્ષેપ ચાલુ છે. આ સ્થિતિમાં ઓળખાયેલા લોકો, મતદાર યાદીમાંથી દૂર કરાયેલા નામો અને દેશનિકાલની કાર્યવાહી અંગે ચોક્કસ તથા ચકાસી શકાય તેવી માહિતી જાહેર કરવાની માગણી વધુ મહત્વપૂર્ણ બની છે.