Punjab CMO Corruption Case: પંજાબ અને હરિયાણા હાઇકોર્ટે મુખ્યમંત્રી ભગવંત માનના કાર્યાલય સાથે જોડાયેલા અધિકારીઓ અને ખાનગી વ્યક્તિઓ સામે લાગેલા ભ્રષ્ટાચારના આક્ષેપોની તપાસ કેન્દ્રીય તપાસ બ્યૂરો એટલે કે CBIને સોંપવાનો આદેશ આપ્યો છે. કોર્ટે CBIને FIR નોંધવા અને તપાસ આગળ વધારવા સાથે બે મહિનામાં રિપોર્ટ રજૂ કરવા કહ્યું છે. આદેશ વકીલ નિખિલ સરાફ દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી જાહેર હિતની અરજી પર આવ્યો છે. મામલાની આગામી સુનાવણી 7 ડિસેમ્બરે થશે.

રાજબીર સિંહ ઘુમન અને નિતિન ગોહલના નામ ચર્ચામાં

PILમાં રજૂ કરાયેલા મુદ્દાઓ અનુસાર EDએ મુખ્યમંત્રીના OSD રાજબીર સિંહ ઘુમન અને અન્ય લોકો સામેના કથિત ભ્રષ્ટાચારની તપાસ દરમિયાન નિતિન ગોહલની ભૂમિકા અંગે માહિતી એકત્ર કરી હતી. EDનો આરોપ હતો કે ગોહલ સરકારી લાભ અથવા કામકાજમાં મદદ મેળવવા માગતા લોકો અને ઘુમન વચ્ચે વચેટિયા તરીકે કામ કરતો હતો. આક્ષેપોમાં સરકારી અધિકારીઓના ટ્રાન્સફર-પોસ્ટિંગ, ગુપ્ત દસ્તાવેજો સુધી પહોંચ, સરકારી ટેન્ડર, નીતિગત નિર્ણયો, હથિયારોના લાઇસન્સ, જમીન સંબંધિત મંજૂરીઓ અને અન્ય સરકારી સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે.

EDએ 30 જુલાઈએ પોલીસને માહિતી આપી, છતાં FIR ન થઈ

હાઇકોર્ટે નોંધ્યું કે EDએ મની લોન્ડરિંગ નિવારણ કાયદાની કલમ 66(2) હેઠળ સંબંધિત સામગ્રી પંજાબ પોલીસ સાથે શેર કરીને FIR નોંધવાની માગ કરી હતી. EDનો 30 જુલાઈનો પત્ર રાજ્ય પોલીસ વડાની કચેરી સુધી પહોંચ્યો હતો. ત્યારબાદ 7 ઓગસ્ટે રિમાઇન્ડર પણ મોકલવામાં આવ્યો, પરંતુ FIR નોંધવામાં આવી નહોતી. હાઇકોર્ટે કહ્યું કે રાજ્ય પોલીસ દ્વારા અત્યાર સુધી કરવામાં આવેલી કાર્યવાહીથી તે સંતોષમાં નથી અને તેથી તપાસ CBIને સોંપવી યોગ્ય છે.

EDની તપાસમાં 21 ટ્રાન્સફર-પોસ્ટિંગ કેસનો ઉલ્લેખ

EDની સામગ્રીમાં સપ્ટેમ્બર 2023થી માર્ચ 2026 વચ્ચે સરકારી અધિકારીઓના ટ્રાન્સફર અને પોસ્ટિંગમાં કથિત હસ્તક્ષેપના 21 કેસનો ઉલ્લેખ થયો હતો. તેમાં પોલીસ, પંજાબ સિવિલ સર્વિસીસ, ફૂડ એન્ડ સિવિલ સપ્લાયઝ, MARKFED અને GMADA સાથે જોડાયેલા અધિકારીઓનો સમાવેશ થતો હતો. EDએ નીતિ ઘડતર, વિભાગીય નિયમોમાં ફેરફાર, ટેન્ડરની શરતો, લાઇસન્સ અને વહીવટી મંજૂરીઓ અંગેની WhatsApp ચેટનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો.

ગુપ્ત સરકારી દસ્તાવેજો અને ટેન્ડરમાં દખલના આક્ષેપ

તપાસ એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર કેટલીક ચેટ અને અન્ય સામગ્રીમાંથી એવું જણાતું હતું કે સરકારી પ્રસ્તાવો અને નિર્ણયોના ડ્રાફ્ટ પર સત્તાવાર મંજૂરી પહેલાં જ ગોહલને માહિતી મળતી હતી. EDએ જમીન વ્યવહાર, CLU, મિલકત વિવાદો અને GMADA મંજૂરીઓમાં પણ તેની કથિત ભૂમિકાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. મોહાલીના ફેઝ-7ના પ્લોટ D-156 સાથે જોડાયેલા વ્યવહારમાં દસ્તાવેજમાં દર્શાવેલી રકમ કરતાં વધુ રોકડ ચુકવણીનો પણ આક્ષેપ કરવામાં આવ્યો હતો.

₹20.98 લાખ રોકડ મળ્યાનો EDનો દાવો

ED અનુસાર નિતિન ગોહલ પાસેથી ₹20.98 લાખની રોકડ મળી આવી હતી. તપાસ એજન્સીએ એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે ગોહલે ડૉ. રોમી રાજા મહાજન અને રાજબીર સિંહ ઘુમન મારફતે પોતાના ભાઈ જિતિન ગોહલને મુખ્યમંત્રી કાર્યાલયમાં નોકરી અપાવવામાં મદદ કરી હતી. આ દાવા માટે 23 જાન્યુઆરી 2026ની WhatsApp વાતચીતનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. EDએ રાજબીર સિંહ ઘુમન અને પૂર્વ મંત્રી બીર દેવેદરની હવાઈ ટિકિટ તથા હોટેલ રોકાણના ખર્ચ અંગે પણ પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા.

મે મહિનાના દરોડા બાદ સામે આવી હતી માહિતી

આ કેસની પૃષ્ઠભૂમિ EDની અજય સહગલ અને અન્ય લોકો સામેની મની લોન્ડરિંગ તપાસ સાથે જોડાયેલી છે. 7થી 10 મે દરમિયાન EDએ સહગલ, ગોહલ અને અન્ય લોકોના સ્થળોએ સર્ચ હાથ ધર્યું હતું. એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર આ કાર્યવાહી દરમિયાન દસ્તાવેજો અને ઇલેક્ટ્રોનિક સામગ્રી મળી હતી. ત્યારબાદ મળેલી માહિતીના આધારે EDએ સરકારી વ્યવહારોમાં કથિત હસ્તક્ષેપ અને નાણાકીય લાભના આક્ષેપો પોલીસ સમક્ષ મૂક્યા હતા.

પંજાબ પોલીસની દલીલથી પણ HC સંતુષ્ટ ન થયું

પંજાબ સરકારે હાઇકોર્ટમાં દલીલ કરી હતી કે PIL સુનાવણીપાત્ર નથી અને અરજદારને FIR નોંધાવવાની માગ કરવાનો અધિકાર નથી. રાજ્ય તરફથી એવું પણ જણાવાયું કે ED દ્વારા આપવામાં આવેલી સામગ્રી સંપૂર્ણ રીતે વાંચી શકાય તેવી નહોતી અને પંજાબ બ્યૂરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશનને તેની તપાસ માટે સમય જરૂરી હતો. PBIએ વિવિધ લોકોને નોટિસ મોકલી, 29 વિભાગો પાસેથી માહિતી માગી અને ED પાસેથી વધુ સ્પષ્ટ દસ્તાવેજો તથા ઇલેક્ટ્રોનિક રેકોર્ડ માંગ્યા હતા. જોકે હાઇકોર્ટે આ પ્રક્રિયાથી સંતોષ વ્યક્ત કર્યો નહોતો.

‘જવાબ કરતાં વધુ સવાલો ઊભા થાય છે’

હાઇકોર્ટે નોંધ્યું કે પોલીસની કાર્યવાહી અંગેની વિગતો વાંચ્યા બાદ જવાબ મળતા કરતાં વધુ સવાલો ઊભા થાય છે. કોર્ટે ખાસ ધ્યાન દોર્યું કે જો EDના દસ્તાવેજો અસ્પષ્ટ હતા તો પોલીસ દ્વારા કેટલાંક અઠવાડિયા સુધી તેમની તપાસ અને નોટિસની પ્રક્રિયા કેમ ચાલુ રાખવામાં આવી અને બાદમાં જ સ્પષ્ટ નકલો કેમ માગવામાં આવી. કોર્ટે કહ્યું કે ED દ્વારા આપવામાં આવેલી સામગ્રીમાં પ્રથમ દૃષ્ટિએ સંજ્ઞેય ગુનાઓ અંગેની માહિતી હતી અને આવી સ્થિતિમાં FIR નોંધવી તથા તપાસ આગળ વધારવી જરૂરી હતી.

OSD ઘુમનને પ્રાથમિક તપાસમાં સામેલ ન કરાતા પણ સવાલ

ચુકાદામાં હાઇકોર્ટે એ બાબત પર પણ સવાલ ઉઠાવ્યો કે રાજબીર સિંહ ઘુમન મુખ્યમંત્રી કાર્યાલયમાં OSD હોવા છતાં પ્રારંભિક તપાસ દરમિયાન તેમને પૂછપરછ માટે સામેલ કરવામાં આવ્યા નહોતા. બીજી તરફ EDની સામગ્રીમાં નામ ધરાવતા અન્ય લોકો પાસેથી માહિતી લેવામાં આવી હતી. કોર્ટે કહ્યું કે ED દ્વારા શેર કરવામાં આવેલી સામગ્રી માત્ર એજન્સીનો અભિપ્રાય નહોતી, પરંતુ તે અભિપ્રાયના આધારરૂપ WhatsApp ચેટ, ઇલેક્ટ્રોનિક પુરાવા અને અન્ય માહિતી પણ સામેલ હતી.

હાઇકોર્ટના આદેશ બાદ CBI તપાસનો માર્ગ ખુલ્યો

હાઇકોર્ટે આખા મામલાને નિષ્પક્ષ અને પારદર્શક તપાસની જરૂરિયાત ધરાવતો ગણાવીને CBIને FIR નોંધવા અને તપાસ હાથ ધરવાનો આદેશ આપ્યો છે. પંજાબ સરકાર અને પોલીસને CBIને સંપૂર્ણ સહયોગ આપવા પણ કહેવામાં આવ્યું છે. હવે CBI દ્વારા કરવામાં આવનારી તપાસમાં EDના દસ્તાવેજો, WhatsApp ચેટ, નાણાકીય વ્યવહારો અને સરકારી નિર્ણયો સાથેના કથિત સંબંધોની તપાસ મહત્વની રહેશે.

રાજકીય પ્રતિક્રિયાઓથી પંજાબનું રાજકારણ ગરમાયું

હાઇકોર્ટના આદેશ બાદ કોંગ્રેસ, BJP અને શિરોમણી અકાલી દળે પંજાબ સરકાર સામે સવાલો ઉઠાવ્યા છે. કોંગ્રેસના પ્રદેશ અધ્યક્ષ પરગટ સિંહે તપાસ નિષ્પક્ષ, પારદર્શક અને સમયબદ્ધ રહેવાની માગ કરી. સુખપાલ સિંહ ખૈરા અને પ્રતાપ સિંહ બાજવાએ પણ CBI તપાસ અંગે પ્રતિક્રિયા આપી. બીજી તરફ BJPએ ભગવંત માન સરકાર પાસેથી જવાબ માગ્યો છે. અકાલી દળના પ્રમુખ સુખબીર સિંહ બાદલે સવાલ કર્યો કે EDની માહિતી હોવા છતાં પંજાબ પોલીસે FIR કેમ ન નોંધાવી. AAP તરફથી અગાઉ કેન્દ્ર સરકાર પર EDનો ઉપયોગ રાજ્ય સરકારને નિશાન બનાવવા માટે થતો હોવાનો આક્ષેપ કરવામાં આવ્યો છે. હવે CBI તપાસ આગળ વધે ત્યારે આ સમગ્ર મામલામાં આક્ષેપો અને પુરાવા વચ્ચેનું અંતર તપાસના પરિણામોથી સ્પષ્ટ થવાનું રહેશે.