પ્રિયંકા ગાંધીનું સંસદમાં પ્રથમ ભાષણ ખાસ રહ્યું છે. પ્રિયંકા ગાંધીએ પોતાના ભાષણમાં સામાન્ય જનતાને સ્પર્શતા મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓને પોતાના ભાષણમાં ઉઠાવ્યા હતા. તેમણે સૌથી પ્રથમ દેશની સંસ્કૃતિથી શરૂઆત કરી હતી. તો આવો જાણીએ પ્રિયંકા ગાંધીએ પોતાના ભાષણમાં ક્યાં મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓને ઉઠાવીને સત્તાધારી પાર્ટીને બેકફૂટ પર ધકેલવાની કોશિશ કરી છે.

આપણા દેશની ધાર્મિક પરંપરા હજારો વર્ષ જૂની છે. તત્વજ્ઞાન એક ભવ્ય પરંપરા છે, જે વેદોમાં પ્રતિબિંબિત થાય છે. ચર્ચા અને સંવાદની જૂની સંસ્કૃતિ છે. આ સંસ્કૃતિ ઇસ્લામ, સૂફી, જૈન અને શીખોમાં પણ રહી છે. સ્વતંત્રતા સંગ્રામ એ વિશ્વનો એક અનોખો સંગ્રામ હતો- તે અહિંસા અને સત્યની લડાઈ હતી.

આ લડતમાં દેશના ખેડૂતો, સૈનિકો, મજૂરો, વકીલો, બૌદ્ધિકો, જાતિ, ધર્મ અને ભાષાને ધ્યાનમાં લીધા વિના તમામ સામેલ થયા હતા. તેના કારણે દેશનો અવાજ ઊભો થયો, તે હિંમતનો અવાજ હતો, આઝાદીનો અવાજ હતો. તેના પડઘાએ આપણું બંધારણ લખ્યું અને ઘડ્યું. આ કોઈ દસ્તાવેજ નથી, આંબેડકર, મૌલાના આઝાદ, જવાહરલાલ નેહરુ અને તે સમયના તમામ નેતાઓ આ બંધારણ બનાવવાના કામમાં લાગ્યા હતા.

આપણું બંધારણ ન્યાય, આશા, અભિવ્યક્તિ અને આકાંક્ષાની જ્યોત છે જે દરેક ભારતીયના હૃદયમાં પ્રજ્વલિત છે. તેનાથી દરેક ભારતીયને શક્તિ મળી કે તેને ન્યાય મેળવવાનો અધિકાર છે, પોતાનો અવાજ ઉઠાવવાની ક્ષમતા છે અને પછી સત્તાએ નમવું પડશે. દરેક નાગરિકને સરકાર બનાવવા અને બદલવાનો અધિકાર આપવામાં આવ્યો હતો. દરેક ભારતીયના હૃદયમાં આ જ્યોત પ્રજ્વલિત છે. તેમણે ખાતરી આપી હતી કે દેશની સંપત્તિ, સંપત્તિ અને સંસાધનોમાં તેમનો પણ હિસ્સો છે. સુરક્ષિત ભવિષ્યનો અધિકાર છે. દેશ બનાવવામાં તેમનો પણ હિસ્સો છે.

આ જ્યોત મેં જાતે દેશમાં જોઈ છે. ઉન્નાવમાં હું રેપ પીડિતાના ઘરે ગઈ હતી, તે 20-21 વર્ષની હશે. આપણા દરેકને બાળકો છે, આપણે કલ્પના કરી શકીએ છીએ કે પુત્રી પર વારંવાર બળાત્કાર થયો હતો. તે લડવા ગઈ તો તેની હત્યા થઈ, કેવું વીત્યું હશે? ખેતરો સળગાવી દીધા, પરિવારને માર્યા.

પિતાએ મને કહ્યું કે દીકરી મારે ન્યાય જોઈએ છે. જ્યારે મારી પુત્રી એફઆઈઆર નોંધાવવા જિલ્લામાં ગઈ ત્યારે તેને ના પાડવામાં આવી. આગળના જિલ્લામાં જવાનું હતું. દરરોજ સવારે તે આગળના જિલ્લામાં કેસ લડવા જતી હતી. મેં આ લડાઈ છોડવાની ના પાડી. તેણે પિતાને જવાબ આપ્યો કે, આ મારી લડાઈ છે, હું લડીશ. બંધારણે આ હિંમત આપી.

આગ્રામાં પોલીસ સ્ટેશનની સફાઈ કરનારા અરુણ વાલ્મિકીના ઘરે ગઈ. તેના પર સ્ટેશનમાં ચોરીનો આરોપ હતો. સમગ્ર પરિવારને ઉઠાવીને પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવામાં આવ્યો હતો. ઢોર માર મારીને હત્યા કરી, પિતાના નખ કાઢી લીધા, આખા પરિવારને માર માર્યો. જ્યારે તે વિધવાને મળવા ગઈ ત્યારે તેણે કહ્યું- બહેન, અમને માત્ર ન્યાય જોઈએ છે, ગમે તે થાય અમે લડતા રહીશું. બંધારણે આ હિંમત આપી.

મૃતકના પરિવારજનો સંભલથી આવ્યા હતા. બે બાળકો અદનાન અને ઉઝૈદ હતા. એક બાળક મારા બાળકની ઉંમરનું છે, બીજું નાનું છે. તે દરજીનો દીકરો હતો. જેનું સપનું બાળકોને ભણાવવાનું હતું. તેના પિતા તેને દરરોજ શાળાએ મુકવા જતા હતા. તે દિવસે પણ શાળા છૂટ્યા બાદ તે દુકાને ગયો હતો. જ્યારે તેણે ભીડ જોઈ અને ઘરે આવવાનો પ્રયાસ કર્યો તો પોલીસે તેને ગોળી મારી દીધી. અદનાન મને કહે છે કે જ્યારે હું મોટો થઈશ અને મારા પિતાનું સ્વપ્ન પૂરું કરીશ ત્યારે હું ડૉક્ટર બનીશ. બંધારણે આ આશા આપી છે.

આજે સત્તાધારી પક્ષના સાથીદારો ભૂતકાળની વાતો કરે છે. 1921માં શું થયું, નેહરુએ શું કર્યું? અરે, વર્તમાનની વાત કરો. તમે શું કરો છો તે દેશને કહો. તમારી જવાબદારી શું છે? શું સમગ્ર જવાબદારી નેહરુજીની છે?

નારી શક્તિની વાત કરીએ. ચૂંટણીને કારણે આટલી બધી વાતચીત થઈ રહી છે. આપણા બંધારણે તેમની શક્તિને મતમાં પરિવર્તિત કરી. તમારે સમજવું પડશે કે તેમના વિના સરકારો બની શકતી નથી. જે મહિલા સશક્તિકરણ કાયદો લાવવામાં આવ્યો છે તેનો અમલ તમે કેમ નથી કરતા? શા માટે 10 વર્ષ? આજની સ્ત્રી 10 વર્ષ રાહ જોશે.

ઈન્દિરાજીએ બેંકો અને ખાણોનું રાષ્ટ્રીયકરણ કર્યું. કોંગ્રેસની સરકારમાં શિક્ષણ અને ખોરાકનો અધિકાર મળ્યો. જનતાનો વિશ્વાસ મેળવ્યો. અગાઉ જ્યારે સંસદનું કામકાજ ચાલતું હતું ત્યારે એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવતી હતી કે મોંઘવારી અને બેરોજગારી પર ચર્ચા થશે અને કંઈક ઉકેલ મળશે. જો કોઈ નીતિ બનાવવામાં આવશે તો તે દેશના અર્થતંત્રના ભવિષ્યને મજબૂત બનાવવા માટે બનાવવામાં આવશે. ખેડૂતો અને આદિવાસીઓ માનતા હતા કે જો સુધારો કરવામાં આવે તો તે તેમના માટે જ ફાયદાકારક રહેશે.

બેરોજગારી અને મોંઘવારીમાંથી સરકાર આજે જનતાને શું રાહત આપી રહી છે? યોગ્ય MSP છોડી દો, BAP પણ નથી મળી રહી. ખેડૂત રડી રહ્યો છે. આપત્તિના કિસ્સામાં કોઈ રાહત નથી. દેશના ખેડૂતો ભગવાન ભરોસે છે. હિમાચલમાં બનેલા તમામ કાયદા ઉદ્યોગપતિઓ માટે બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. સફરજનના ખેડૂતો રડી રહ્યા છે. એક વ્યક્તિ માટે બધું બદલાઈ રહ્યું છે. તમામ કોલ્ડ સ્ટોરેજ અદાણીજીને રાજ્ય સરકારે નહીં પરંતુ તમારી સરકાર દ્વારા આપવામાં આવ્યા છે. દેશ જોઈ રહ્યો છે કે એક વ્યક્તિને બચાવવા માટે 142 કરોડ લોકોનું બલિદાન આપવામાં આવી રહ્યું છે.

જનતાના મનમાં વિશ્વાસ હતો કે બંધારણનું રક્ષણ થશે. સરકાર અદાણીજીના નફા માટે ચાલી રહી હોવાનો સામાન્ય લોકોમાં ખ્યાલ છે. ગરીબો વધુ ગરીબ થઈ રહ્યા છે, અમીર વધુ અમીર થઈ રહ્યા છે. આર્થિક ન્યાયનું રક્ષણાત્મક કવચ પણ તૂટી ગયું છે. જ્યારે રાજકીય ન્યાયની વાત આવે છે.

સત્તાધારી પક્ષના સાથીદારે પૈસાના આધારે મહારાષ્ટ્ર અને હિમાચલની સરકાર તોડવાની કોશિશ કોણે કરી તેનું ઉદાહરણ આપ્યું. શું સરકારો લોકો દ્વારા ચૂંટાયેલી ન હતી? તેમને બંધારણ લાગુ પડતું નથી. જનતા હસે છે કે તેમની પાસે અહીં વોશિંગ મશીન છે. જે અહીંથી ત્યાં જાય છે, તે ધોવાઇ જાય છે. એક તરફ ડાઘ અને બીજી બાજુ સ્વચ્છતા. મારા ઘણા મિત્રો છે જેઓ એ દિશામાં ગયા. સંભવતઃ વોશિંગ મશીનમાં ધોવાઇ ગયા.

PM ગૃહમાં બંધારણનું પુસ્તક માથે મૂકે છે. સંભલ-હાથરસ-મણિપુરમાં જ્યારે ન્યાયનો મુદ્દો ઉઠાવવામાં આવે છે, ત્યારે કપાળ પર એક સળ પણ દેખાતી નથી. કદાચ તેઓ સમજી શક્યા નથી કે ભારતનું બંધારણ સંઘનું વિધાન નથી. ભારતના બંધારણે આપણને એકતા, પરસ્પર પ્રેમ આપ્યો. મહોબ્બત કી દુકાન પર હસે છે, કરોડો દેશવાસીઓ ચાલ્યા. તેમના હૃદયમાં પ્રેમ છે, નફરત નથી. તેઓ રાજકીય લાભ માટે દેશની એકતાનું રક્ષણ પણ કરી શકતા નથી. અમે સંભલ-મણિપુરમાં જોયું. તેઓ કહે છે કે ત્યાં વિવિધ ભાગો છે. આપણું બંધારણ કહે છે કે આ દેશ એક છે અને એક જ રહેશે.

દેશ ડરથી નહીં પરંતુ હિંમત અને સંઘર્ષથી બનેલો છે. તેને બનાવનારા ખેડૂતો, સૈનિકો, મજૂરો અને ગરીબ લોકો છે. બંધારણ તેમને હિંમત આપે છે. દેશના કરોડો દેશવાસીઓ છે, જે પ્રતિકૂળ સંજોગોનો સામનો કરે છે, બંધારણ તેમને હિંમત આપે છે.

વાયનાડમાં આપત્તિ દરમિયાન 17 વર્ષના છોકરાએ તેની માતાને પૂરમાંથી બચાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. તેની હિંમત, તે મહિલાઓની હિંમત છે જે પીડાય છે છતાં લડી રહી છે. સંભલના બાળકોમાં હિંમત છે, બંધારણે આપી છે.

ડરની પણ એક મર્યાદા હોય છે જ્યારે તેને ઓળંગવામાં આવે છે. જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ એટલુ દબાઈ જાય છે કે તેને લાગે છે કે ગુમાવવા માટે બીજું કંઈ નથી, ત્યારે તેનામાં એક એવી તાકાત ઊભી થાય છે, જેની સામે કોઈ ડરપોક ટકી શકતો નથી. આ દેશ ઉઠશે, લડશે, ન્યાય માંગશે… સત્યમેવ જયતે.