Rahul-Priyanka Gandhi FIR: રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રા સામે દિલ્હી પોલીસ દ્વારા FIR નોંધાયા બાદ કોંગ્રેસ અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચેનો રાજકીય વિવાદ વધુ તીવ્ર બન્યો છે. કોંગ્રેસે આ કાર્યવાહી અંગે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ પર આકરા પ્રહાર કર્યા છે. કોંગ્રેસ મહાસચિવ અને સંચાર પ્રભારી જયરામ રમેશે બંને નેતાઓ માટે “ડાયબોલિકલ ડ્યૂઓ” એટલે કે “શૈતાની જોડી” શબ્દનો ઉપયોગ કરતા આરોપ લગાવ્યો કે રાહુલ ગાંધીના SIR અને કથિત “વોટ ચોરી” વિરુદ્ધના અભિયાનથી સરકાર ગભરાઈ ગઈ છે.
દિલ્હી પોલીસે 6 ઓક્ટોબરે રાહુલ ગાંધી, પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રા, તેમના સમર્થકો અને તેમની સાથે હાજર અન્ય સાંસદો સામે આકાશવાણી ભવનમાં કથિત રીતે પરવાનગી વિના પ્રવેશ કરવાના આરોપમાં FIR નોંધાવી હતી. આ કાર્યવાહી ત્યારે થઈ જ્યારે INDIA બ્લોકના સાંસદો સંસદથી ચૂંટણી પંચની કચેરી તરફ કૂચ કરી રહ્યા હતા અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમરના રાજીનામાની માંગ કરી રહ્યા હતા.
જયરામ રમેશે લગાવ્યો ગંભીર રાજકીય આરોપ
જયરામ રમેશે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર કહ્યું કે લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી લગભગ બે વર્ષથી વડાપ્રધાન, ગૃહમંત્રી અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર વચ્ચેની કથિત “વોટ ચોરીની સાજિશ” અંગે તથ્યો અને પુરાવા રજૂ કરી રહ્યા છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ SIR એટલે કે Special Intensive Revisionની પ્રક્રિયાને કારણે મોટી સંખ્યામાં વાસ્તવિક મતદારોના બંધારણીય મતદાન અધિકાર પર અસર થઈ રહી છે.
રમેશે SIRને વ્યંગાત્મક રીતે “Shahenshah Instigated Removal” ગણાવી અને આરોપ લગાવ્યો કે રાહુલ ગાંધી SIR સામે સત્યાગ્રહ કરી રહ્યા છે ત્યારે દિલ્હી પોલીસ દ્વારા તેમના વિરુદ્ધ FIR કરવામાં આવી છે. તેમણે મોદી અને શાહને “ડાયબોલિકલ ડ્યૂઓ” કહીને કહ્યું કે તેઓ ગભરાયેલા અને બેચેન છે. બાદમાં PTI સાથેની વાતચીતમાં પણ રમેશે કહ્યું કે રાહુલ ગાંધી SIR સામે લડી રહ્યા છે, જ્યારે “ડાયબોલિકલ ડ્યૂઓ” FIR નોંધાવવામાં વ્યસ્ત છે.
આકાશવાણી ભવનમાં આઠ કલાકથી વધુ સમય સુધી ધરણા
6 ઓક્ટોબરે INDIA બ્લોકના સાંસદોએ સંસદ ભવનથી નિર્વાચન સદન સ્થિત ચૂંટણી પંચની કચેરી સુધી કૂચ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. SIR, કથિત “વોટ ચોરી” અને CEC જ્ઞાનેશ કુમરના રાજીનામાની માંગ તેમના મુખ્ય મુદ્દા હતા. પોલીસે કૂચને આગળ વધતી અટકાવ્યા બાદ વિપક્ષી સાંસદો રસ્તા પર બેસી ગયા.
આ દરમિયાન રાહુલ ગાંધી પોલીસના બેરિકેડ પર ચઢ્યા અને તિરંગો લહેરાવ્યો. ત્યારબાદ રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રા આકાશવાણી ભવન પરિસરમાં પહોંચ્યા અને ધરણા પર બેઠા. સમાજવાદી પાર્ટીના વડા અખિલેશ યાદવ, TMCના ડેરેક ઓ’બ્રાયન અને અભિષેક બેનર્જી તેમજ ડાબેરી પક્ષોના સાંસદો સહિત અનેક નેતાઓને પોલીસે કસ્ટડીમાં લીધા હતા. કેટલાક નેતાઓ બાદમાં ફરી ધરણાસ્થળે પહોંચ્યા.
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે જ્યાં સુધી મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર તેમની સાથે મુલાકાત નહીં કરે ત્યાં સુધી તેઓ ત્યાંથી નહીં જાય. તેમણે પોલીસને સવાલ કર્યો હતો કે જો તેમને ત્યાંથી હટાવવાના હોય તો શાંતિપૂર્ણ રીતે ધરણા માટે તેઓ ક્યાં જઈ શકે. રાત્રે લગભગ 8:30 વાગ્યે રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધીને પણ આકાશવાણી ભવનમાંથી કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા. બંનેએ પરિસરમાં લગભગ આઠ કલાક વિતાવ્યા.
260 લોકોની કસ્ટડી બાદ દિલ્હી પોલીસની FIR
દિલ્હી પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, આકાશવાણી ભવનમાં કથિત રીતે પરવાનગી વિના પ્રવેશ અંગે મળેલી ફરિયાદના આધારે FIR નોંધવામાં આવી છે. પોલીસનું કહેવું છે કે INDIA બ્લોકે સંસદથી ચૂંટણી પંચ સુધી કૂચ માટે દિલ્હી પોલીસની DCP કચેરીમાં પરવાનગી માટે અરજી કરી નહોતી અને કૂચ માટે પરવાનગી પણ આપવામાં આવી નહોતી.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ દરમિયાન કુલ 260 જેટલા લોકોને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હોવાનું જણાવાયું છે. FIRમાં રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધી ઉપરાંત તેમના સમર્થકો તથા અન્ય હાજર સાંસદોના નામનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. બીજી તરફ વિપક્ષનું કહેવું છે કે આ વિરોધ લોકતાંત્રિક અધિકારો, મતદાર યાદીની પારદર્શિતા અને ચૂંટણી પ્રક્રિયા અંગે સવાલ ઉઠાવવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો.
ચૂંટણી પંચ સાથે બેઠકને લઈને પણ મતભેદ
ચૂંટણી પંચે કહ્યું હતું કે કોઈ રાજકીય પક્ષે અધિકૃત પ્રતિનિધિ મારફતે નિર્ધારિત પ્રક્રિયા હેઠળ પંચ સાથે બેઠક માટે વિનંતી કરી નહોતી. ECIના જણાવ્યા મુજબ તેને શરૂઆતમાં મીડિયા અહેવાલો દ્વારા જાણ થઈ હતી કે કેટલાક સાંસદો પંચ સાથે મુલાકાત કરવા માંગે છે.
દિલ્હી પોલીસે જણાવ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધીના નેતૃત્વમાં લગભગ 240 સાંસદો ચૂંટણી પંચને મળીને આવેદનપત્ર આપવા માગતા હતા. ECIએ આટલી મોટી સંખ્યામાં સાંસદો સાથેની બેઠકને સામાન્ય પ્રક્રિયાથી અલગ ગણાવી હતી અને સંસદ ભવન એનીક્સીમાં પોતાના વરિષ્ઠ અધિકારીને મોકલીને આવેદનપત્ર સ્વીકારવાનો વિકલ્પ આપ્યો હતો. જોકે વિપક્ષી સાંસદોએ આ વિકલ્પ સ્વીકાર્યો નહોતો.
SIR અને ‘વોટ ચોરી’ મુદ્દે કોંગ્રેસ-ECI વચ્ચે લાંબો વિવાદ
SIRને લઈને કોંગ્રેસ અને ચૂંટણી પંચ વચ્ચે છેલ્લા ઘણા મહિનાથી ટકરાવ ચાલી રહ્યો છે. રાહુલ ગાંધી મતદાર યાદીમાં ગેરરીતિ અને Form 7 મારફતે મતદારોના નામ દૂર કરવાના પ્રયાસોના આરોપ લગાવતા રહ્યા છે. તેમણે કર્ણાટકના બેલગાવીમાં મોટી સંખ્યામાં Form 7 અરજીઓનો ઉલ્લેખ કરીને મુસ્લિમ, SC, ST અને OBC મતદારોને નિશાન બનાવવામાં આવતા હોવાનો આરોપ પણ લગાવ્યો હતો.
રાહુલ ગાંધીએ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ગૃહમંત્રી અમિત શાહ અને CEC જ્ઞાનેશ કુમર પર SIR મારફતે લોકશાહી પ્રક્રિયાને નુકસાન પહોંચાડવાનો આરોપ મૂક્યો છે. જોકે આ આરોપો કોંગ્રેસના રાજકીય દાવા છે અને ચૂંટણી પંચે અગાઉ આવા આક્ષેપો સામે પોતાની પ્રક્રિયાનો બચાવ કર્યો છે.
Form 6 મુદ્દે સુપ્રીમ કોર્ટની ટિપ્પણી પણ ચર્ચામાં
SIR સાથે જોડાયેલા Form 6ના મુદ્દે સુપ્રીમ કોર્ટમાં પણ કાર્યવાહી ચાલી રહી છે. અદાલતે ચૂંટણી પંચના SIR સંબંધિત નિર્ણયોમાં ઉપયોગમાં લેવાયેલા રેકોર્ડ અને ફાઇલ નોટિંગ માગ્યા છે, જેથી મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયો કેવી રીતે લેવામાં આવ્યા હતા તે તપાસી શકાય. અગાઉ Form 6ના ફોર્મેટ અને તેમાં થયેલા ફેરફારો અંગે પણ સવાલો ઉઠ્યા હતા. આ કેસની આગામી સુનાવણી 27 ઓક્ટોબરે થવાની છે.
FIR બાદ રાજકીય ઘર્ષણ વધુ તીવ્ર
રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધી સામેની FIRથી SIR અને “વોટ ચોરી”નો મુદ્દો હવે કાનૂની કાર્યવાહી સાથે સીધો જોડાઈ ગયો છે. કોંગ્રેસનો આરોપ છે કે સરકાર અને ચૂંટણી પંચ સામે સવાલ ઉઠાવનાર વિપક્ષી નેતાઓને FIR દ્વારા દબાવવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે. બીજી તરફ દિલ્હી પોલીસનું કહેવું છે કે કાર્યવાહી કથિત પરવાનગી વિના પ્રવેશ અને પોલીસની મંજૂરી વિના કૂચ સંબંધિત ફરિયાદના આધારે કરવામાં આવી છે.
આ ઘટનાક્રમથી એક તરફ ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદીની પારદર્શિતાને લઈને રાજકીય ચર્ચા વધુ ઉગ્ર બની છે, તો બીજી તરફ વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન કાયદાકીય મર્યાદા અને પોલીસની કાર્યવાહી અંગે પણ સવાલો ઉભા થયા છે. હવે SIR સંબંધિત વિવાદ અને FIRની કાર્યવાહી આગળ કઈ દિશામાં જાય છે તેના પર રાજકીય તેમજ કાનૂની બંને સ્તરે નજર રહેશે.
