કોંગ્રેસનાં મીડિયા અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મનાં અધ્યક્ષ સુપ્રિયા શ્રીનેતે સુપ્રીમ કોર્ટને SIRની પ્રક્રિયા પર તાત્કાલિક રોક લગાવવાની માગ કરી છે. તેમણે જ્યાં આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ છે ત્યાંની મતદાર યાદીઓની સમીક્ષા કરીને કથિત ગેરરીતિઓ અંગે કાર્યવાહી કરવાની અપીલ કરી છે. બીજી તરફ, સમાજવાદી પાર્ટીના અધ્યક્ષ અખિલેશ યાદવે પણ ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં ગેરરીતિ અને સરકારી અધિકારીઓના કથિત રાજકીય ઉપયોગ અંગે સવાલો ઉઠાવ્યા છે.
અંતિમ મતદાર યાદી પછી પણ ફેરફાર થયાનો આરોપ
લખનઉમાં 21 ઑક્ટોબરે યોજાયેલી પ્રેસ કૉન્ફરન્સમાં કોંગ્રેસના નેતાઓએ ઉત્તર પ્રદેશની મતદાર યાદી અંગે સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. તેમાં ઉત્તર પ્રદેશ કોંગ્રેસના પ્રભારી રાજેન્દ્ર પાલ ગૌતમ, પ્રદેશ અધ્યક્ષ આરાધના મિશ્રા, સાંસદ અને કાર્યકારી પ્રદેશ અધ્યક્ષ ઇમરાન મસૂદ તથા સુપ્રિયા શ્રીનેત સહિતના નેતાઓ હાજર રહ્યા હતા.
શ્રીનેતના જણાવ્યા અનુસાર, ઉત્તર પ્રદેશની અંતિમ મતદાર યાદી 10 એપ્રિલ 2026ના રોજ જાહેર કરવામાં આવી હતી. કોંગ્રેસનો દાવો છે કે SIR દરમિયાન આશરે 2 કરોડ 4 લાખ મતદારોનાં નામ દૂર કરવામાં આવ્યાં હતાં. પક્ષે સવાલ કર્યો કે અંતિમ યાદી જાહેર થયા પછી જુલાઈથી સપ્ટેમ્બર વચ્ચે મતદારોનાં નામ ઉમેરવા અને દૂર કરવાની કાર્યવાહી કયા આધારે કરવામાં આવી હતી. કોંગ્રેસે આ ફેરફારોની વિગતો જાહેર કરવાની અને સમગ્ર પ્રક્રિયાની તપાસ કરવાની માગ કરી છે.
પીલીભીતમાં 13,150 નામ બદલાયાં હોવાનો દાવો
કોંગ્રેસે પીલીભીત સદર વિધાનસભા ક્ષેત્ર, જેનો નંબર 127 છે, ત્યાંની કથિત અનિયમિતતાઓનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો છે. પક્ષના જણાવ્યા અનુસાર, જુલાઈથી સપ્ટેમ્બર દરમિયાન 13,150 મતદારોનાં નામ બદલાયાં હતાં, પરંતુ તેમના EPIC નંબર અને મતદાર યાદીના ક્રમ નંબર યથાવત્ રહ્યા હતા.
કોંગ્રેસે ઉદાહરણ આપતાં જણાવ્યું કે અગાઉની યાદીમાં રશીદ નામના વ્યક્તિનું નામ નોંધાયેલું હતું. તેમણે પોતાનો EPIC નંબર અને ક્રમ નંબર તપાસીને રેકોર્ડ યોગ્ય હોવાનું માન્યું હતું. જોકે, કોંગ્રેસના દાવા પ્રમાણે, ત્યાર પછીની યાદીમાં એ જ નંબરની સામે અન્ય વ્યક્તિનું નામ જોવા મળ્યું હતું. પક્ષનો આરોપ છે કે આવી ઘટના મોટા પાયે બની હતી.
LIVE: Press Conference on Vote Chori & EPIC Number Manipulation | Uttar Pradesh https://t.co/KugXyWM3w1
— Congress (@INCIndia) October 21, 2026
16,554 મતદારોના રેકોર્ડ પ્રભાવિત થયાનો આક્ષેપ
કોંગ્રેસે રજૂ કરેલા આંકડા મુજબ, 804 લોકોનાં નામ દૂર કરવામાં આવ્યાં હોવા છતાં તેઓ સંબંધિત વિસ્તારમાં રહેતા હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. પક્ષે એવો પણ આરોપ લગાવ્યો કે આશરે 2,600 મતદારોનાં નામ ઉમેરવામાં આવ્યાં હતાં, જેમાંથી ઘણા લોકો તે વિસ્તારમાં રહેતા નથી. કોંગ્રેસના જણાવ્યા પ્રમાણે, તેની ટીમે સ્થળ પર જઈને કેટલાક કિસ્સાઓની ખરાઈ કરી હતી.
આ વિગતોના આધારે પક્ષે પીલીભીત સદર વિસ્તારમાં કુલ 16,554 મતદારોના રેકોર્ડ પ્રભાવિત થયાનો દાવો કર્યો છે. જોકે, આ આક્ષેપોની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ થવી જરૂરી છે.
કોંગ્રેસે આ મુદ્દાને 2022ની વિધાનસભા ચૂંટણી સાથે પણ જોડ્યો છે. પીલીભીત સદરના ધારાસભ્ય અને ઉત્તર પ્રદેશ સરકારના મંત્રી સંજય ગંગવારે આશરે 6,930 મતના અંતરથી જીત મેળવી હતી. કોંગ્રેસના મતે, હજારો મતદારોના રેકોર્ડમાં કથિત ફેરફાર થયો હોય તો ચૂંટણી પ્રક્રિયાની વિશ્વસનીયતા અંગે સવાલો ઊભા થાય છે. પક્ષના નેતાઓએ ચૂંટણી પંચના IT અને સૉફ્ટવેર વિભાગનાં વડા સીમા ખન્નાની ભૂમિકા અંગે પણ સવાલો કર્યા હતા.
સુપ્રીમ કોર્ટ પાસે હસ્તક્ષેપની માગ
સુપ્રિયા શ્રીનેતે ત્રણ મુખ્ય માગણીઓ રજૂ કરી છે. પ્રથમ, સુપ્રીમ કોર્ટ SIRની પ્રક્રિયાની નોંધ લઈને તેના પર તાત્કાલિક રોક લગાવે અને જ્યાં પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ છે ત્યાંની યાદીઓની સમીક્ષા કરાવે. બીજી, મતદારો પોતાના EPIC નંબર દ્વારા મતદાર યાદીમાં નામ તપાસે. જો નંબર સામે અન્ય વ્યક્તિનું નામ હોય, તો સંબંધિત ચૂંટણી અધિકારી અથવા કોંગ્રેસની સ્થાનિક કચેરીનો સંપર્ક કરે.
ત્રીજી માગમાં કોંગ્રેસે જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ (DM) અને સબ-ડિવિઝનલ મેજિસ્ટ્રેટ (SDM)ને રેકોર્ડની તપાસ કરવા અપીલ કરી છે. પક્ષે કહ્યું કે અધિકારીઓએ ચૂંટણી પંચ પાસેથી જરૂરી ટેકનિકલ માહિતી મેળવીને ખોટી નોંધણીઓ જણાય તો સુધારાત્મક પગલાં ભરવાં જોઈએ.
અખિલેશ યાદવે પણ BJP અને અધિકારીઓને ઘેર્યા
સમાજવાદી પાર્ટીના અધ્યક્ષ અખિલેશ યાદવે પણ BJP પર ચૂંટણીમાં ગેરરીતિના આરોપ લગાવ્યા છે. તેમણે દાવો કર્યો કે ચૂંટણી યોજાનાર વિસ્તારોમાં બેઝિક શિક્ષણ અધિકારીઓ (BSA) અને જિલ્લા વિદ્યાલય નિરીક્ષકો (DIOS) ફોન તથા કૉલ દ્વારા લોકોને દબાણમાં લેતા હોવાની ફરિયાદો સામે આવી રહી છે.
અખિલેશ યાદવે અધિકારીઓને રાજકીય કાર્યકરોની જેમ વર્તવાને બદલે નિષ્પક્ષ રીતે ફરજ બજાવવાની અપીલ કરી હતી. તેમણે ચેતવણી આપી કે ચૂંટણીમાં ગેરરીતિમાં સામેલ અધિકારીઓ સામે પુરાવા મળે તો તેમની વિરુદ્ધ કાયદેસરની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. સાથે જ તેમણે ચૂંટણી કમિશનરને મતદાર યાદીની પારદર્શિતા અને નિષ્પક્ષ ચૂંટણી સુનિશ્ચિત કરવા કહ્યું હતું.
ઉત્તર પ્રદેશમાં મતદાર યાદીનો આ વિવાદ મતદારોના અધિકારો અને ચૂંટણી પ્રક્રિયા પરના વિશ્વાસ સાથે જોડાયેલો છે. કોંગ્રેસના આરોપો સાચા સાબિત થાય તો તે ગંભીર વહીવટી મુદ્દો બની શકે છે. જોકે, આક્ષેપોની સત્તાવાર તપાસ અને સંબંધિત રેકોર્ડની ચકાસણી બાદ જ સમગ્ર હકીકત સ્પષ્ટ થશે.
