Rahul Gandhi: લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા અને કોંગ્રેસ નેતા રાહુલ ગાંધીએ દેશની શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લઈને ફરી એકવાર ગંભીર સવાલો ઉઠાવ્યા છે. તેમણે કહ્યું છે કે જે યુવા પેઢીને આગળ વધારવા અને વધુ સારું ભવિષ્ય આપવા માટે શિક્ષણ વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવી હતી, એ જ વ્યવસ્થા હવે યુવાનોને નિરાશ કરી રહી છે. રાહુલ ગાંધીએ વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને શિક્ષકોને તેમના અનુભવો શેર કરવાની અપીલ કરતાં સવાલ કર્યો કે આખરે તેમણે શિક્ષણ વ્યવસ્થામાંથી આશા કેમ ગુમાવી દીધી છે.
પેપર લીક, મોંઘી ફી અને ખરાબ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો મુદ્દો
શુક્રવારે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર પોતાની ચિંતા વ્યક્ત કરતાં રાહુલ ગાંધીએ શિક્ષણ ક્ષેત્રની કેટલીક મુખ્ય સમસ્યાઓનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે પેપર લીક, અત્યંત મોંઘી ફી અને ખરાબ અથવા જર્જરિત ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને વિદ્યાર્થીઓ સામેના મોટા પડકારો ગણાવ્યા. તેમનું કહેવું છે કે લાખો યુવાનો ઈમાનદારીથી મહેનત કરે છે, પરંતુ વ્યવસ્થાની ખામીઓને કારણે તેમની મહેનત અને ભવિષ્ય બંને પ્રભાવિત થાય છે.
India’s education system is failing the very generation it was meant to lift.
Paper leaks. Crushing fees. Decaying infrastructure. Millions of young Indians work honestly, and the system still lets them down.
Fixing it begins with listening to those who experience its failures… https://t.co/SqAATIbe9z
— Rahul Gandhi (@RahulGandhi) September 11, 2026
રાહુલ ગાંધીના મતે શિક્ષણ વ્યવસ્થાનો મૂળ હેતુ વિદ્યાર્થીઓને તેમના ભવિષ્ય માટે તૈયાર કરવાનો છે, પરંતુ જો પરીક્ષાઓમાં ગેરરીતિ, ઊંચી ફી અને યોગ્ય સુવિધાઓનો અભાવ રહે તો યુવાનોમાં નિરાશા વધવી સ્વાભાવિક છે.
‘લોકોની વાત સાંભળવાથી સુધારાની શરૂઆત થવી જોઈએ’
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે શિક્ષણ વ્યવસ્થાની ખામીઓ દૂર કરવાની શરૂઆત એ લોકોની વાત સાંભળવાથી થવી જોઈએ, જેઓ દરરોજ આ વ્યવસ્થાનો સીધો સામનો કરી રહ્યા છે. તેમણે વિદ્યાર્થીઓ, માતા-પિતા અને શિક્ષકોને પોતાના અનુભવો, પુરાવા અને સૂચનો ઑનલાઇન શેર કરવા કહ્યું છે.
તેમનો ભાર એ વાત પર છે કે નીતિ બનાવનારાઓ સુધી જમીની સ્તરની વાસ્તવિક સમસ્યાઓ પહોંચે તે જરૂરી છે. શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં સુધારા માટે માત્ર સરકારી નીતિઓ પૂરતી નથી, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકોના અનુભવોને પણ મહત્વ આપવું પડશે.
‘છાત્રોની ગૂંજ’ અભિયાનનો આગામી તબક્કો
રાહુલ ગાંધીની આ અપીલ તેમના ‘છાત્રોની ગૂંજ’ અભિયાન સાથે પણ જોડાયેલી છે. આ અભિયાન હેઠળ તેઓ દેશના અલગ-અલગ શહેરોમાં વિદ્યાર્થીઓ સાથે સીધો સંવાદ કરી રહ્યા છે. શિક્ષણ, પરીક્ષા, ભરતી, રોજગાર અને યુવાનોના ભવિષ્ય સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પર વિદ્યાર્થીઓના વિચારો અને સમસ્યાઓ સાંભળવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
આ અભિયાનનો પાંચમો કાર્યક્રમ 19 સપ્ટેમ્બરે મધ્ય પ્રદેશના ઇન્દોરમાં યોજાવાનો છે. અગાઉ રાહુલ ગાંધી કોટા, દેહરાદૂન, પ્રયાગરાજ અને પુણેમાં વિદ્યાર્થીઓ સાથે સંવાદ કરી ચૂક્યા છે.
કોટાથી શરૂ થયું હતું વિદ્યાર્થી સંવાદનું અભિયાન
‘છાત્રોની ગૂંજ’નો પ્રથમ કાર્યક્રમ 17 જૂને રાજસ્થાનના કોટામાં યોજાયો હતો. કોટા દેશના મહત્વના કોચિંગ હબ તરીકે ઓળખાય છે અને ત્યાં મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારી કરે છે. ત્યારબાદ દેહરાદૂન અને પ્રયાગરાજમાં પણ કાર્યક્રમો યોજાયા હતા.
અભિયાનનો અગાઉનો કાર્યક્રમ 22 ઑગસ્ટે પુણેમાં વિદ્યાર્થીનીઓ માટે યોજાયો હતો. આ કાર્યક્રમો દ્વારા શિક્ષણ વ્યવસ્થા અને વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્યને અસર કરતા વિવિધ મુદ્દાઓ પર સીધી ચર્ચા કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો છે.
પેપર લીક અને ભરતીને લઈને પણ સરકાર પર પ્રહાર
શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લઈને રાહુલ ગાંધી અગાઉ પણ કેન્દ્ર સરકાર પર સવાલો ઉઠાવી ચૂક્યા છે. જુલાઈમાં તેમણે ભારતીય શિક્ષણ પ્રણાલીની ટીકા કરતાં કહ્યું હતું કે તેની ખામીઓ વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના પરિવારો પર આર્થિક તેમજ માનસિક દબાણ ઊભું કરે છે. પેપર લીક જેવી ઘટનાઓના કારણે લાખો વિદ્યાર્થીઓની વર્ષોની મહેનત પ્રભાવિત થતી હોવાનો પણ તેમણે મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો.
પ્રયાગરાજમાં ‘છાત્રોની ગૂંજ’ કાર્યક્રમ પહેલાં પણ રાહુલ ગાંધીએ પેપર લીક, અટકેલી ભરતી અને વર્ષો સુધી નિમણૂકની રાહ જોઈ રહેલા યુવાનોનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો. તેમના મતે શિક્ષણ અને રોજગાર બંને ક્ષેત્રોમાં યુવાનો સામે ભવિષ્યને લઈને ગંભીર પડકારો છે.
યુવાનોના પ્રશ્નોને રાજકીય ચર્ચાના કેન્દ્રમાં લાવવાનો પ્રયાસ
રાહુલ ગાંધીની તાજેતરની અપીલથી સ્પષ્ટ થાય છે કે કોંગ્રેસ શિક્ષણ અને યુવાનો સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓને રાજકીય ચર્ચાના કેન્દ્રમાં રાખવા માંગે છે. પેપર લીક, મોંઘી શિક્ષણ ફી, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ભરતી અને બેરોજગારી જેવા મુદ્દાઓને એકસાથે ઉઠાવીને તેઓ વિદ્યાર્થીઓની ચિંતાઓને વ્યાપક સ્તરે રજૂ કરી રહ્યા છે.
રાહુલ ગાંધીનું કહેવું છે કે શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં સુધારાની શરૂઆત વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓની વાસ્તવિક વાત સાંભળવાથી થવી જોઈએ. હવે 19 સપ્ટેમ્બરે ઇન્દોરમાં યોજાનારા કાર્યક્રમમાં વિદ્યાર્થીઓ કયા પ્રશ્નો અને સૂચનો રજૂ કરે છે અને તેના આધારે શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લઈને આગળ કઈ રાજકીય ચર્ચા ઊભી થાય છે, તેના પર નજર રહેશે.
