Reliance Capital CBI FIR: કેન્દ્રીય તપાસ બ્યુરો એટલે કે CBIએ ભારતીય જીવન વીમા નિગમ એટલે કે LICની ફરિયાદના આધારે Reliance Capital Limited (RCAP), તેના પૂર્વ ચેરમેન અનિલ અંબાણી અને અન્ય લોકો વિરુદ્ધ FIR નોંધાવી છે. આ કેસમાં ₹2,684.57 કરોડની કથિત નાણાકીય છેતરપિંડી અને નાણાંના કથિત ડાયવર્ઝન અંગે તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે. અહેવાલ મુજબ FIRમાં Reliance Anil Dhirubhai Ambani Groupના તત્કાલીન Group Managing Director સતીશ સેઠ ઉપરાંત કેટલાક અજ્ઞાત સરકારી અધિકારીઓને પણ આરોપી બનાવવામાં આવ્યા છે.
LICના ₹3,900 કરોડના રોકાણનો મુદ્દો
LICની ફરિયાદ અનુસાર, 12 એપ્રિલ 2012થી 9 માર્ચ 2018 દરમિયાન LICએ Reliance Capital દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા પાંચ Non-Convertible Debentures એટલે કે NCDમાં કુલ ₹3,900 કરોડનું રોકાણ કર્યું હતું. આ રોકાણ Reliance Capitalની સામાન્ય કારોબારી જરૂરિયાતો, નાણાકીય જરૂરિયાતો અને જૂના દેવાના પુનર્વિત્તપોષણ માટે ઉપયોગમાં લેવાવાનું હતું.
ખોટી માહિતી આપીને રોકાણ કરાવ્યાનો આરોપ
CBIની FIRમાં આરોપ છે કે LICને કથિત રીતે ખોટી અથવા ભ્રામક માહિતી આપવામાં આવી હતી અને તેના આધારે Reliance Capitalમાં રોકાણ કરવા માટે પ્રેરિત કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ રોકાણમાંથી મળેલા નાણાંનો કથિત રીતે અન્ય હેતુઓ માટે ઉપયોગ અથવા ડાયવર્ઝન કરવામાં આવ્યું હોવાનો આરોપ છે. હવે CBI એ તપાસ કરી રહી છે કે LICના રોકાણની વાસ્તવિક રકમનો ઉપયોગ ક્યાં થયો અને તેમાં કોઈ ગુનાહિત કાવતરું અથવા નાણાંના ડાયવર્ઝનની ભૂમિકા હતી કે નહીં.
અનિલ અંબાણીએ આરોપોને નકાર્યા
અનિલ અંબાણીના પ્રવક્તાએ FIRમાં લગાવવામાં આવેલા આરોપોને ફગાવી દીધા છે. પ્રવક્તાના જણાવ્યા મુજબ આ FIR Reliance Capital સાથે સંબંધિત છે અને અંબાણી 2005થી નવેમ્બર 2021 સુધી કંપનીમાં નોન-એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર તથા ચેરમેન તરીકે રહ્યા હતા. નવેમ્બર 2021માં RBIએ Reliance Capitalના બોર્ડને હટાવીને એડમિનિસ્ટ્રેટરની નિમણૂક કરી હતી.
પ્રવક્તાએ જણાવ્યું કે અનિલ અંબાણી કોઈપણ પ્રકારની ખોટી પ્રવૃત્તિનો ઇનકાર કરે છે અને કાયદા હેઠળ ઉપલબ્ધ તમામ અધિકારો અનામત રાખે છે.
Reliance Group સામે CBIના અગાઉના કેસો
LICની ફરિયાદ પરથી નોંધાયેલી આ FIR Reliance Anil Dhirubhai Ambani Group સાથે જોડાયેલી કંપનીઓ સામે ચાલી રહેલી CBI તપાસની વધુ એક કડી છે. મે 2026માં CBIએ જણાવ્યું હતું કે જાહેર ક્ષેત્રની બેંકો અને LICની ફરિયાદોના આધારે ગ્રુપની કંપનીઓ વિરુદ્ધ છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં સાત કેસ નોંધવામાં આવ્યા હતા. આ કેસોમાં કથિત છેતરપિંડીના કારણે કુલ ₹27,337 કરોડના નુકસાનના આરોપો સામેલ હતા. CBIએ આ તપાસો સુપ્રીમ કોર્ટની દેખરેખ હેઠળ ચાલી રહી હોવાનું પણ જણાવ્યું હતું.
Reliance Communications કેસમાં ₹2,220 કરોડથી વધુનો આરોપ
ફેબ્રુઆરી 2026માં CBIએ Reliance Communications એટલે કે RCOM, અનિલ અંબાણી અને અન્ય લોકો વિરુદ્ધ Bank of Barodaની ફરિયાદના આધારે કેસ નોંધ્યો હતો. બેંકે ₹2,220 કરોડથી વધુના નુકસાનનો આરોપ મૂક્યો હતો. CBIના આરોપ મુજબ દેવાની રકમ કથિત રીતે સંબંધિત પક્ષો સાથેના શંકાસ્પદ વ્યવહારો મારફતે અન્યત્ર ડાયવર્ટ કરવામાં આવી હતી અને કંપનીના ખાતાઓમાં રહેલી કથિત અનિયમિતતાઓ છુપાવવામાં આવી હતી.
SBI કેસમાં પણ મોટો નાણાકીય આરોપ
એપ્રિલ 2026માં CBIએ Reliance Communications સાથે જોડાયેલા બે વરિષ્ઠ અધિકારીઓની અન્ય એક બેંક ફ્રોડ કેસમાં ધરપકડ કરી હતી. આ કાર્યવાહી ભારતીય સ્ટેટ બેંકની ફરિયાદના આધારે નોંધાયેલા કેસમાં કરવામાં આવી હતી. CBI અનુસાર SBIને આશરે ₹2,929 કરોડનું નુકસાન થયાનો આરોપ હતો. બીજી તરફ SBIની ફરિયાદમાં 17 જાહેર ક્ષેત્રની બેંકો અને નાણાકીય સંસ્થાઓને કુલ આશરે ₹19,694 કરોડના નુકસાનનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો.
Reliance Commercial Finance કેસમાં ચાર્જશીટ
જુલાઈમાં CBIએ Reliance Commercial Finance Limited એટલે કે RCFL સંબંધિત કેસમાં પ્રથમ ચાર્જશીટ દાખલ કરી હતી. તપાસ એજન્સીનો આરોપ હતો કે કંપની દ્વારા લેવામાં આવેલા દેવાના નાણાં વચેટિયા અને અન્ય સંસ્થાઓ મારફતે Reliance ADA Group સાથે જોડાયેલી અન્ય કંપનીઓમાં કથિત રીતે ડાયવર્ટ કરવામાં આવ્યા હતા.
Reliance Capitalનો બોર્ડ 2021માં હટાવવામાં આવ્યો હતો
Reliance Capitalના સંદર્ભમાં RBIએ નવેમ્બર 2021માં કંપનીના બોર્ડને હટાવીને એડમિનિસ્ટ્રેટરની નિમણૂક કરી હતી. ત્યારબાદ કંપનીના દેવાના નિરાકરણ માટે પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી હતી. હાલની CBI FIRમાં તપાસનો મુખ્ય સમયગાળો 2012થી 2018 વચ્ચે LIC દ્વારા Reliance Capitalમાં કરવામાં આવેલા રોકાણ સાથે જોડાયેલો છે.
FIRના આરોપો હજુ તપાસ હેઠળ
CBIની નવી FIRમાં નાણાંના કથિત ડાયવર્ઝન, ખોટી માહિતી અને કથિત ગુનાહિત કાવતરાં સહિતના આરોપોની તપાસ કરવામાં આવશે. જોકે FIRમાં નામ હોવું પોતે ગુનો સાબિત થતો નથી. આરોપોની સત્યતા અને કોઈ વ્યક્તિની કાયદાકીય જવાબદારી અંતે તપાસ અને ન્યાયિક પ્રક્રિયાના પરિણામ પર નિર્ભર રહેશે.
