• દિલ્હીમાં હાર પછી આમ આદમી પાર્ટીની આગળની વ્યૂહરચના શું હશે?

નવી દિલ્હી: 2011 થી 2013ની વચ્ચે ઇન્ડિયા અગેઇન્સ્ટ કરપ્શન ચળવળે દિલ્હીના રસ્તાઓ પર એક નવો રાજકીય પરિદૃશ્ય બનાવ્યો હતો.

આ ચળવળમાંથી ઉભરી આવેલી આમ આદમી પાર્ટી (AAP)એ રાજકારણમાં હલચલ મચાવી દીધી અને તેના નેતા અરવિંદ કેજરીવાલે તેમના સાદા કદ અને પહેરવેશને તેમની ઓળખ તરીકે રજૂ કર્યા હતો.

કેજરીવાલના નેતૃત્વમાં આમ આદમી પાર્ટીએ 2015માં દિલ્હી વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં 70 માંથી 67 બેઠકો જીતી હતી, જેનાથી રાજકીય વર્તુળોમાં હલચલ મચી ગઈ હતી. આ સફળતા ભારતીય જનતા પાર્ટીએ ‘મોદી લહેર’ હેઠળ 2014ની લોકસભા ચૂંટણી જીતી તેના થોડા મહિના પછી જ મળી હતી.

આમ આદમી પાર્ટીએ મોહલ્લા ક્લિનિક્સ, વિશ્વસ્તરીય શાળાઓ, મફત વીજળી અને મફત પાણી જેવી યોજનાઓ દ્વારા મજબૂત વોટ બેંક બનાવી હતી.

આ પછી 2020ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પાર્ટીએ ફરીથી ઐતિહાસિક પ્રદર્શન કર્યું અને 62 બેઠકો જીતી હતી. તેના થોડા મહિના પહેલા 2019 ની લોકસભા ચૂંટણીમાં ભાજપે ફરીથી દિલ્હીની બધી સાત લોકસભા બેઠકો જીતી લીધી હતી.

2024ની લોકસભા ચૂંટણીમાં ભાજપે સતત ત્રીજી વખત દિલ્હીની તમામ સાત બેઠકો જીતી હતી. તો બીજી તરફ આમ આદમી પાર્ટીનું વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પોતાનો સારો દેખાવ યથાવત રાખી શકી નહીં અને જીતવાનું સ્વપ્ન અધૂરું રહી ગયું.

આ વખતે પાર્ટીએ ગત ચૂંટણીઓની સરખામણીમાં લગભગ 40 બેઠકો ગુમાવી છે અને 27 વર્ષમાં પહેલી વાર ભાજપને દિલ્હી વિધાનસભામાં સંપૂર્ણ બહુમતી મળી છે. જ્યારે કોંગ્રેસ સતત ત્રીજી વખત દિલ્હીમાં પોતાનું ખાતું ખોલી શકી નથી.

હવે પ્રશ્ન એ થાય છે કે અરવિંદ કેજરીવાલે કઈ ભૂલો કરી? તેમનું રાજકીય ભવિષ્ય શું હોઈ શકે? શું આ વખતે મધ્યમ વર્ગ ભાજપની તરફેણમાં ગયો?

આ ચૂંટણીમાં મહિલાઓ અને દલિતોએ કોને ટેકો આપ્યો? શું ભાજપ મુખ્યમંત્રી પદ માટે નવો ચહેરો રજૂ કરી શકે છે? અને આ પરિણામો કોંગ્રેસ અને ભારત ગઠબંધન માટે શું અર્થ ધરાવે છે?

આ પણ વાંચો- Delhi: દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી આતિશીએ રાજીનામું આપ્યું, LGએ વિધાનસભાનો કર્યો ભંગ

કેજરીવાલે શું કરી મોટી ભૂલો?

દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં આમ આદમી પાર્ટીને મોટી હારનો સામનો કરવો પડ્યો અને તેના સાથે-સાથે પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય કન્વીનર અરવિંદ કેજરીવાલ પણ પોતાની નવી દિલ્હી વિધાનસભા બેઠક બચાવી શક્યા નહીં.

તેવામાં પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે પાર્ટીએ એવી કઈ ભૂલો કરી છે જેના કારણે તેને આ હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો.

અરવિંદ કેજરીવાલની હારના કારણોની ચર્ચા કરતા ધ ટ્રિબ્યુનના એસોસિયેટ એડિટર અદિતિ ટંડને કહ્યું, “કેજરીવાલની સૌથી મોટી ભૂલ એ હતી કે તેઓ આમ આદમી પાર્ટી દ્વારા આગળ ધપાવવામાં આવેલા રાજકીય ખ્યાલને છોડી રહ્યા હોય તેવું લાગતું હતું.”

તેમણે કહ્યું કે “કામની રાજનીતિ અને અત્યંત પ્રામાણિકતા (ઈમાનદાર) ધરાવતો પક્ષ, આ તેની ઓળખ હતી, પરંતુ ભાજપ આ ધારણા વિરુદ્ધ વાતાવરણ બનાવવામાં સફળ રહ્યો.”

અદિતિ ટંડનના મતે, “આ ચૂંટણીમાં કેજરીવાલે પોતાની ક્ષમતાઓનો વધુ પડતો અંદાજ લગાવ્યો હતો. તેમણે પહેલેથી જ એવું વલણ અપનાવ્યું હતું કે અમને કોઈની જરૂર નથી, અમને કોઈ ગઠબંધન નથી જોઈતું, અમે આ ચૂંટણી એકલા લડીશું.”

અદિતિ ટંડને કહ્યું કે કોંગ્રેસ ગઠબંધન કરીને ચૂંટણી લડવા માટે તૈયાર હતી, જેમ કે લોકસભા ચૂંટણીમાં જોવા મળ્યું હતું.

અદિતિ ટંડને વધુમાં કહ્યું, “કેજરીવાલની બીજી ભૂલ એ હતી કે તેઓ સંઘર્ષ અને પીડિત રાજકારણ કરતા રહ્યા.”

અદિતિએ કહ્યું, “2013માં પીડિત કાર્ડ રમ્યા બાદ જનતાએ તેમને 2015માં મોટી જીત અપાવી પરંતુ ત્યારથી તેઓ સતત સંદેશ આપી રહ્યા છે કે કેન્દ્ર સરકાર અને ઉપરાજ્યપાલ તેમને કામ કરવા દેતા નથી.”

તેમણે આગળ કહ્યું, “જો તમે વારંવાર કહેતા રહેશો કે તમે સેટ સિસ્ટમ સાથે કામ કરી શકતા નથી, તો લોકો વિચારશે કે તમારે ઘરે બેસી રહેવું જોઈએ, કારણ કે શીલા દીક્ષિતે પણ આ જ સિસ્ટમ સાથે કામ કર્યું હતું અને તે એક સફળ મુખ્યમંત્રી બન્યા હતા.”

આ અંગે ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના નેશનલ ઓપિનિયન એડિટર વંદિતા મિશ્રાએ કહ્યું, “દિલ્હીના જે લોકો પાસે કંઈ નથી, તેમને આમ આદમી પાર્ટી તરફથી ગમે તેવી સુવિધાઓ મળી હોય, જેમ કે શાળાઓ, મફત બસ સેવા અથવા વીજળીના બિલ માફી, તેમણે આ ફેરફારો અનુભવ્યા અને દિલ્હીની ચૂંટણીમાં કેજરીવાલને ટેકો આપ્યો.”

તેમણે આગળ કહ્યું, “પરંતુ જેમ જેમ આપણે આ શ્રેણીથી ઉપર જઈએ છીએ, તેમ તેમ દિલ્હીની સ્થિતિ વિશે પ્રશ્નો ઉભા થવા લાગે છે. દિલ્હીની સ્થિતિ સારી નહોતી અને આમ આદમી પાર્ટી પાસે એવું કંઈ નહોતું જે દર્શાવે કે તેમણે આ સમયગાળા દરમિયાન દિલ્હીમાં કોઈ સુધારો કર્યો છે, પછી ભલે તે ટ્રાફિક જામ હોય કે પાણીની સમસ્યા.”

આ પણ વાંચો- દિલ્હી ચૂંટણી 2025: એવી 14 સીટો જે કોંગ્રેસના કારણે હારી ગઈ આમ આદમી પાર્ટી

2020ની સરખામણીમાં કેવી રીતે બદલાઈ ગયા પરિણામો?

2020ની ચૂંટણીમાં પાર્ટીએ 70 સભ્યોની દિલ્હી વિધાનસભામાં 62 બેઠકો જીતી હતી, જ્યારે 8 બેઠકો ભાજપને મળી હતી.

આ પહેલા 2015ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં આમ આદમી પાર્ટીએ કુલ 67 બેઠકો જીતી હતી અને ભાજપ માત્ર ત્રણ બેઠકો પર સમેટાઈ ગયું હતું.

હવે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે આ પાંચ વર્ષમાં એવું શું થયું કે પરિણામોમાં આટલો ફરક જોવા મળ્યો?

આ અંગે સી-વોટરના સ્થાપક અને દિગ્દર્શક યશવંત દેશમુખે કહ્યું, “શીશમહલ વિવાદ પછી ચૂંટણીમાં પરિવર્તન દેખાવા લાગ્યું.”

તેમણે કહ્યું, “બજેટમાં મધ્યમ વર્ગને આપવામાં આવેલી રાહતની અસર દેખાઈ રહી હતી, જેના કારણે લોકો મતદાન કરવા માટે પોતાના ઘરની બહાર નીકળ્યા હતા. પરંપરાગત રીતે છેલ્લા ચાર-પાંચ અઠવાડિયામાં ચૂંટણીઓ બદલાતી હતી, પરંતુ આ વખતે છેલ્લા ચાર દિવસમાં પરિણામો બદલાઈ ગયા છે.”

દેશમુખે કહ્યું, “કેજરીવાલ ભૂલી ગયા કે છેલ્લી બે ચૂંટણીઓમાં તેમને મધ્યમ વર્ગના મતોથી ઐતિહાસિક જીત મળી હતી. આ વખતે એ જ મધ્યમ વર્ગ, જે લોકસભામાં મોદી અને વિધાનસભામાં કેજરીવાલને ટેકો આપતો હતો, પરંતુ આ વખતે લોકસભામાં મોદી તરફ ગયા પછી પાછા આવવાનો ઇનકાર કરી દીધો. આ કેજરીવાલની હારનું કારણ બન્યું.”

ગ્રાઉન્ડ સ્થિતિ અને આપના કાર્યકર્તાઓનું શું કહેવું છે?

દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીના મતદાન પહેલા ઘણા નિષ્ણાતોનું માનવું હતું કે આ વખતે આમ આદમી પાર્ટી અને ભારતીય જનતા પાર્ટી વચ્ચે રસાકસી જોવા મળી શકે છે

પરંતુ ચૂંટણીમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીના પ્રદર્શનથી બધાને આશ્ચર્ય થયું છે.

મીડિયા દ્વારા ગ્રાઉન્ડ લેવલે કરવામા આવેલા સર્વે અને આમ આદમી પાર્ટીના કાર્યકરો સાથે વાત કરવામાં આવી ત્યારે મોટાભાગના કાર્યકરો કેન્દ્ર સરકાર અને ચૂંટણી પંચ પર આરોપ લગાવ્યો હતો કે તેમને જાણી જોઈને હાર આપવામાં આવી છે. જોકે, કેટલાક કાર્યકરોને લાગ્યું કે તેમણે ભૂલ કરી છે અને તેઓ જનતા સાથે યોગ્ય રીતે જોડાઈ શક્યા નહતા.

જમીની પરિસ્થિતિ અંગે સી-વોટરના સ્થાપક અને ડિરેક્ટર યશવંત દેશમુખે જણાવ્યું હતું કે, “લાંબા સમયથી, દિલ્હીના દલિત સમુદાયને ડર હતો કે જો ભારતીય જનતા પાર્ટી સત્તામાં આવશે, તો આ યોજનાઓ બંધ થઈ જશે. તેથી, ભાજપને રેવડી વિરોધી સંસ્કૃતિમાંથી બહાર આવીને કેજરીવાલની પીચ પર રમવું પડ્યું હતુ.”

બીબીસી સહિત અન્ય મીડિયાના સર્વેમાં પણ કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે, જ્યારે અમે ગ્રાઉન્ડ લેવલે સર્વે કરતાં હતા ત્યારે અમને પણ લાગ્યું કે આમ આદમી પાર્ટીને નુકશાન થઈ શકે છે પરંતુ પરિણામ ચોંકાવનારા આવ્યા છે. અમે આવા પરિણામની અપેક્ષા કરી નહતી.

તેમણે કહ્યું, “આ ચૂંટણીમાં આમ આદમી પાર્ટીએ કોંગ્રેસ સાથે ગઠબંધન કર્યું ન હતું અને અમે જોયું કે ઘણી બેઠકો પર જ્યાં આમ આદમી પાર્ટી હારી ગઈ, ત્યાં કોંગ્રેસના ઉમેદવારોને થોડા વધુ મત મળ્યા. લગભગ 14થી 22 એવી બેઠકો છે જ્યાં કોંગ્રેસના કારણે આમ આદમી પાર્ટીના ઉમેદવારો હારતા જોવા મળ્યા છે.”

આપની વિચારધારા અને તેના રાજકીય ભવિષ્યને લઈને ઉઠયા પ્રશ્ન; પરંતુ કેમ?

આ ચૂંટણીમાં આદ આદમી પાર્ટીના અનેક મોટા નેતાઓ ચૂંટણી હારી ગયા છે. અરવિંદ કેજરીવાલ પોતે નવી દિલ્હીથી ભારતીય જનતા પાર્ટીના પ્રવેશ વર્માથી ચાર હજારથી વધારે વોટોથી હારી ગયા છે.

જંગપુરા સીટથી આપ ઉમેદવાર મનીષ સિસોદિયા અને પટપડગંજ સીટથી આપ ઉમેદવાર અવધ ઓઝા પણ હારી ગયા છે.

હવે આમ આદમી પાર્ટીના ભવિષ્યને લઈને પ્રશ્ન ઉભો થઈ રહ્યો છે કે દિલ્હી હાર્યા પછી અરવિંદ કેજરીવાલ હવે પોતાની પાર્ટીને કેવી રીતે આગળ વધારશે?

આ પ્રશ્નના જવાબમાં અદિતિ ટંડને કહ્યું કે, અરવિંદ કેજરીવાલ પર તેવો આરોપ પણ લગાવવામાં આવી રહ્યો છે કે તેઓ રાઈટ વિંગની રાજનીતિ અપનાવી રહ્યા છે.

તેમણે કહ્યું, સત્તા એક ગ્લૂની જેમ હોય છે અને પોતાની જગ્યા એક વિચારધારા બનાવે છે. કોંગ્રેસને પણ આવી જ મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. જ્યાર સુધી સત્તામાં હતા ત્યાર સુધી બધા નેતા સાથે હતા પરંતુ જેવી જ પાર્ટીના હાથમાંથી પાવર ગયો તો અનેક દિગ્ગજ નેતાઓ ભાજપમાં સામેલ થઈ ગયા. હવે ભાજપાની રાજનીતિ તેવી જ કોશિશ કરશે કે કેવી રીતે આમ આદમી પાર્ટીને કમજોર કરવી.

અદિતિ ટંડને કહ્યું કે, મને લાગે છે કે અરવિંદ કેજરીવાલ માટે આગળનો રસ્તો ખુબ જ મુશ્કેલીભર્યો હશે.

આ પ્રશ્નના જવાબમાં ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસની નેશનલ ઓપિનિયન એડિટર વંદિતા મિશ્રાએ કહ્યું કે, આપણે તેવું કહી શકીશું નહીં કે આમ આદમી પાર્ટી માટે વિકલ્પ ખત્મ થઈ ગયા છે. હવે આમ આદમી પાર્ટીને તે વિચારવું પડશે કે જે તેમણે કેટલાક કામ કર્યા હતા તે બરાબર હતા અને તેના કારણે જ આજે તેમના પાસે 40 ટકાથી વધારે વોટ શેર છે.

દિલ્હી પર બધાની નજર હોય છે અને આપ જે પણ કરશે, તેમની દેશભરમાં ચર્ચા થશે. તેથી તેમણે તે નક્કી કરવું પડશે કે કેમેરા વગર પોતાની ખામીઓને સુધારવા વિશે વિચાર કરે.

તેમણે તેવું પણ કહ્યું કે, “જેવી રીતે બીજેપીમાં નરેન્દ્ર મોદી છે, તેવી જ રીતે આમ આદમી પાર્ટીમાં અરવિંદ કેજરીવાલ છે. મને લાગતું નથી કે તેમની પોતાની સીટ હાર્યા છતાં તેમની છબી ઉપર કોઈ અસર થશે.”

ચૂંટણી જીત્યા પછી બીજેપી માટે શું રહેશે પડકાર

બીજેપીએ આ ચૂંટણીમાં એવા અનેક વચનો આપ્યો છે જેને લઈને જનતાએ તેમના ઉપર વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે. પરંતુ કોઈપણ પાર્ટી માટે ચૂંટણી જીત્યા પછી પડકારો ઉભા થાય છે, જેમ કે કરેલા વાદાઓમાં ખરા ઉતરવું કે તે પૂરા કરવા. એવામાં બીજેપી સામે અનેક પડકારો મોઢું ખોલી ઉભા છે.

અદિતિ ટંડને કહ્યું કે, “બીજેપી માટે સૌથી પહેલો પડકાર તે હશે કે તે કોને પોતાનો મુખ્યમંત્રી બનાવશે. બીજો મોટો પડકાર તે છે કે તેમણે ફ્રિ વિજળીના ઘણા બધા વચનો આપ્યા છે, જે પૂરા કરવા પડશે. તે ઉપરાંત યમુનાની સફાઈને લઈને પણ બીજેપી સામે મોટો પડકાર રહેલો છે.”

તેમણે તેવું પણ કહ્યું કે, “દિલ્હીમાં બીજેપીએ 27 વર્ષ પછી વાપસી કરી છે અને કેન્દ્રમાં બીજેપીની સરકાર છે, તેથી દિલ્હીમાં સમજીવિચારીને નિર્ણય લેવામાં આવશે.”

આના પર યશવંત દેશમુખે કહ્યું કે, લોકો આજે પણ નાગરિક શાસનને મહત્વ આપે છે .લાભાર્થી યોજનાઓને ચાલું રાખવી પડશે, કેમ કે દેશનો એક મોટો ભાગ એવો છે જેને આ યોજનાઓની સખ્ત જરૂરત છે.

તેમણે આગળ કહ્યું કે, “જે 10-12 વર્ષ પહેલા મધ્યમ વર્ગને કોઈ પૂછવા માટે રાજી નહતું, તેઓ હવે એક નવી જાતિ બની ગયા છે અને તેને નજરઅંદાજ કરનારા મુશ્કેલીમાં આવી શકે છે.”

આ પણ વાંચો- Gujarat: અંબાલાલની મોટી આગાહી: શું હજુ પણ ઠંડી રહેશે? માછીમારોને દરિયો ન ખેડવા સૂચના! વાંચો

આ ચૂંટણીની પંજાબ અને રાષ્ટ્રીય રાજકારણ પર શું અસર પડશે?

ધ ટ્રિબ્યુનના એસોસિયેટ એડિટર અદિતિ ટંડને જણાવ્યું હતું કે, “અરવિંદ કેજરીવાલે યુવાનોને જે સ્વપ્ન બતાવ્યું હતું કે શિક્ષિત, IIT-શિક્ષિત યુવાનો પાર્ટી બનાવીને દિલ્હીના રાજકારણને પ્રભાવિત કરી શકે છે, તે સ્વપ્ન આ ચૂંટણીના પરિણામોથી ચકનાચૂર થઈ ગયું છે. જે લોકો એક દાયકાથી આ સ્વપ્નથી પ્રેરિત હતા તેઓ હવે નિરાશ થયા છે.”

તેમણે કહ્યું, “આપણે જોવું પડશે કે શું ભાજપ આ ચૂંટણીમાં ભ્રષ્ટાચારને રાજકીય મુદ્દો બનાવવામાં સફળ રહ્યું છે?”

પંજાબની રાજનીતિ પર અદિતિએ કહ્યું, “પંજાબ એક એવું રાજ્ય છે જેને સમજવું ખૂબ જ મુશ્કેલ છે. ભાજપ દિલ્હી જેવા પરિણામો પંજાબમાં પુનરાવર્તન કરી શકે નહીં, કારણ કે પંજાબની સમસ્યાઓ અને લોકો ખૂબ જ અલગ છે. જ્યાં સુધી ભાજપ પંજાબની ઓળખ અને કૃષિના મુદ્દાઓ પર ધ્યાન નહીં આપે ત્યાં સુધી ભાજપ માટે ત્યાં પ્લેટફોર્મ બનાવવું ખૂબ મુશ્કેલ રહેશે.”

અદિતિ ટંડને કોંગ્રેસ વિશે કહ્યું, “દિલ્હી માટે કોંગ્રેસની રણનીતિ પંજાબ માટે પણ એવી જ હતી. આમ આદમી પાર્ટીનું નુકસાન સ્પષ્ટપણે જોઈ શકાય છે, પરંતુ કોંગ્રેસે પોતાના દમ પર ચૂંટણી લડી અને સંદેશ આપ્યો કે તેઓ તૈયાર છે. હવે પંજાબમાં આમ આદમી પાર્ટીના પતનનો ફાયદો કોંગ્રેસને થશે, ભાજપ કે અકાલી દળને નહીં.”

દિલ્હીના પરિણામની અસર ઈન્ડિયા ગઠબંધન ઉપર શું થશે?

લોકસભાની ચૂંટણી સાથે લડનાર આમ આદમી પાર્ટી અને કોંગ્રેસે વિધાનસભાની ચૂંટણી અલગથી લડી હતી.

જોકે, આ ચૂંટણીમાં ઇન્ડિયા એલાયન્સના ઘણા પક્ષોએ આમ આદમી પાર્ટીને પોતાનો ટેકો આપ્યો હતો. હવે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે શું આ ચૂંટણીના પરિણામો ભારત ગઠબંધન પર પણ અસર કરશે?

આ અંગે વંદિતા મિશ્રાએ કહ્યું, “ઇન્ડિયા એલાયન્સની છબી એવી છે કે તેમાં અલગ અલગ હિતો ધરાવતા અલગ અલગ પક્ષો છે. કોંગ્રેસ સિવાય, બધા પ્રાદેશિક પક્ષો હવે પ્રશ્નો ઉઠાવી રહ્યા છે કે જ્યારે કોંગ્રેસ જમીન પર મત મેળવી શકતી નથી ત્યારે તે આ ગઠબંધનનું નેતૃત્વ કેમ કરી રહી છે.”

તેમણે કહ્યું, “તાજેતરની ચૂંટણીઓમાં એવું જોવા મળ્યું હતું કે પ્રાદેશિક પક્ષો ભાજપનો સામનો કરી રહ્યા હતા, જ્યારે કોંગ્રેસ તેમની સામે મુખ્ય પક્ષ હતો. આનાથી પ્રાદેશિક પક્ષોનો કોંગ્રેસ પ્રત્યે ગુસ્સો વધી રહ્યો છે કે જો તમે જમીન પર તમારા મત મેળવી શકતા નથી, તો તમે કયા આધારે અખિલ ભારતીય જોડાણનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છો?”

વંદિતા મિશ્રાએ એમ પણ કહ્યું કે, “લોકસભા ચૂંટણી પછી ઇન્ડિયા એલાયન્સ કેમ્પમાં જે ઉર્જા આવી હતી તે આ દિલ્હી ચૂંટણીના પરિણામો પછી ઓછી થઈ જશે.”

આ અંગે અદિતિ ટંડને કહ્યું, “આ ચૂંટણીના પરિણામોની રાષ્ટ્રીય રાજકારણ પર અસર એ છે કે વિપક્ષના વિખેરાઈ જવાનો ભય વધુ વધી ગયો છે.”

ફ્રિ પડેલા અરવિંદ કેજરીવાલ એકવાર ફરીથી બમણી તાકાતથી ઉતરશે મેદાનમાં

દિલ્હીની ચૂંટણીમાં અરવિંદ કેજરીવાલ પોતાની સીટ પણ બચાવી શક્યા નથી. તો શું એકદમ ફ્રિ થઈ ગયેલા કેજરીવાલ દિલ્હીની રાજનીતિથી આગળ વિચારીને દેશભરમાં બીજેપીને નુકશાન કરવાની પ્લાનિંગ બનાવી શકે છે. તે ઉપરાંત દિલ્હીમાં પણ બીજા નંબરનો સૌથી મોટો પક્ષ આપ હોવાના કારણે બીજેપીના જનતા વિરોધી અને ખોટા નિર્ણયો સામે ખુબ જ આક્રોશપૂર્ણ વિરોધ દાખવીને પોતાની હાજરીને સતત નોંધાવીને જનતા વચ્ચે પોતાની હાજરી યથાવત રાખી શકે છે.

ગુજરાતની વાત કરીએ તો ગુજરાતમાં બીજેપીનો વિરોધ કોંગ્રેસના નેતાઓ કરી શકતા નથી, તેટલો વિરોધ આમ આદમી પાર્ટીના નેતાઓ કરી રહ્યાં છે. આ વિરોધના કારણે ભાજપને પણ ઘણી વખત બેકફૂટ ઉપર જવું પડતું હોય છે. તો દિલ્હીમાં અત્યાર સુધી બીજેપી આમ આદમી પાર્ટીના નિર્ણયોનો ઉગ્ર વિરોધ કરીને રસ્તા ઉપર ઉતરી જતી હતી, તો હવે સત્તામાં રહેલી ભાજપના ખરા-ખોટા નિર્ણયો પર જનમાનસને ફાયદો થાય તે માટે આમ આદમી પાર્ટી કામ કરી શકે છે.

તો બીજેપીના ભગવાધારી રસ્તા ઉપર ચાલવા લાગેલા અરવિંદ કેજરીવાલને મનોમંથન કરવાનું રહેશે કે તેઓ આગળ કઈ વિચારધારા સાથે પોતાની પાર્ટીને આગળ ધપાવવા માંગે છે. આમ આદમી પાર્ટીની રચના સામાન્ય રીતે હિન્દુ-મુસ્લિમની રાજનીતિથી ઉપર ઉઠીને વિકાસને લઈને કરવામાં આવી હતી. ભણેલા-ગણેલા અને ઈમાનદાર લોકોની પાર્ટી એટલે સામાન્ય વ્યક્તિઓની પાર્ટી તરીકે શરૂ થયેલી પાર્ટીને પોતાની આગળની વિચારધારાને સચોટ રીતે લોકો વચ્ચે મૂકવી પડશે. તો ભ્રષ્ટાચારને સહન ન કરતી અને ઈમાનદાર પાર્ટી તરીકે પ્રચલિત પોતાની પાર્ટીને ભગવાકરણ તરફ લઈ જનારા અરવિંદ કેજરીવાલ તેમાં પણ ફેરફાર લાવવા માટે વિચારી શકે છે.

ઉલ્લેખનિય છે કે, ભાજપાની વિચારધારા સ્પષ્ટ છે. તેઓ પોતાને હિન્દુવાસી પાર્ટી તરીકે ઓળખાવે છે. તો પછી આપે પોતાની પોતાની પાર્ટીનું ચિત્ર સ્પષ્ટ કરવું જોઈએ. 2015માં દિલ્હીવાસીઓએ 70માથી 67 સીટો હિન્દુવાદી ચિત્રના કારણે અરવિંદ કેજરીવાલને આપી નહતી. પરંતુ પાછળથી અરવિંદ કેજરીવાલ પણ પીએમ મોદીની પીચ એટલે કે ભગવાકરણ ઉપર શિફ્ટ થઈ ગયા અને પોતાની વિચારધારાને અભરાઈ ઉપર ચઢાવી દીધી હતી. તેથી એક વખત ફરીથી તેમણે પોતાની વિચારધારા વિશે સ્પષ્ટ રીતે જનતા સામે મૂકવી પડશે.

નોકરી, બેરોજગારી, પ્રાથમિક સુવિધાઓ, સામાન્ય લોકોની સમસ્યાઓ વગેરે જેવા મુદ્દાઓને ભૂલીને આમ આદમી પાર્ટી અન્ય મુદ્દાઓ ઉપર શિફ્ટ થઈ ગઈ હોવાના કારણે ગંભીર પરિણામ ભોગવવાનો વારો આવ્યો હતો. તેથી આગળ પોતાની કામગીરી અને વિચારધારાને મજબૂત કરીને પોતાના અસ્તિત્વને ટકાવી રાખવાનું કામ આમ આદમી પાર્ટીને કરવું પડી શકે છે.

આ પણ વાંચો- સોનમ વાંગચુકે પાકિસ્તાનમાં PM મોદીના વખાણ કેમ કર્યા?