Northeast India News: આસામમાં અવેધ બાંગ્લાદેશી પ્રવાસીઓના નિર્વાસન (ડિપોર્ટેશન)નો મુદ્દો ફરી એકવાર ગરમાયો છે. ધારાસભ્ય અખિલ ગોગોઈએ મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિશ્વા શર્માની ‘પુશબેક’ રણનીતિને ‘ફર્ઝી’ ગણાવીને આકરા પ્રહાર કર્યા છે. ગોગોઈનું માનવું છે કે માત્ર લોકોને ખુશ કરવા માટે આવા પગલાં લેવાય છે, જેની કોઈ કાયદાકીય કાયદેસરતા નથી. તેમના મતે, ભારત અને બાંગ્લાદેશ વચ્ચે પ્રત્યાર્પણ સંધિ ન હોય ત્યાં સુધી આ સમસ્યાનું કાયમી નિરાકરણ શક્ય નથી. સરકારી આંકડા મુજબ, છેલ્લા થોડા દાયકાઓમાં હજારો લોકો નિર્વાસિત થયા છે, પરંતુ કાયદાકીય ગૂંચવણો અને બાંગ્લાદેશના વલણને કારણે આ પ્રક્રિયા અત્યંત જટિલ બની છે. સુપ્રીમ કોર્ટે પણ તાજેતરમાં વિદેશી ન્યાયાધિકરણોના કેટલાક આદેશોને રદ કરીને પુનઃ સુનાવણી માટે મોકલ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે આ મુદ્દો કેટલો સંવેદનશીલ છે.
NSCN-IM અને સુરક્ષા દળો વચ્ચે તણાવ
મણિપુરમાં સ્થિતિ વધુ ગંભીર બની રહી છે. નેશનલ સોશિયાલિસ્ટ કાઉન્સિલ ઓફ નગાલિમ (NSCN-IM) એ ભારતીય સુરક્ષા દળો પર સંઘર્ષવિરામના નિયમોના ઉલ્લંઘનનો ગંભીર આરોપ લગાવ્યો છે. ટીએમ કાસોમ અને માકુઈલોંગડી ગામમાં દરોડા અને ઘર-ઘર તલાશી અભિયાનથી સામાન્ય નાગરિકોમાં ભયનો માહોલ છે. સંગઠનનો દાવો છે કે આ સૈન્ય અભિયાનોથી ભારત-નગા શાંતિ વાર્તાની વિશ્વસનીયતા જોખમાઈ રહી છે. નાગરિકોનું અપહરણ અને રહેણાંક વિસ્તારોમાં સૈન્ય તૈનાતી સામે સંગઠને આંતરરાષ્ટ્રીય માનવાધિકાર નિગરાણીની માંગ કરી છે. સુરક્ષા દળોએ પોતાની કાર્યવાહીને ઉગ્રવાદ વિરોધી અભિયાન તરીકે વર્ણવી છે, પરંતુ સ્થાનિક લોકો માટે આ શાંતિના પ્રયાસોને બદલે એક તરફી દમન સમાન છે. શાંતિ અને વિશ્વાસના અભાવે આ વિસ્તારમાં લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા સંઘર્ષનો કોઈ અંત દેખાતો નથી.
મેઘાલયમાં યુરેનિયમ ખનનનો વિરોધ
મેઘાલયમાં યુરેનિયમ ખનનને લઈને સરકાર અને જનતા એકમત જોવા મળી રહ્યા છે. મુખ્યમંત્રી કોનરાડ કે. સંગમાએ વિધાનસભામાં યુરેનિયમ ખનન વિરોધી પ્રસ્તાવ લાવવાની જાહેરાત કરી છે. નેશનલ પીપલ્સ પાર્ટી (NPP) ના નેતાઓ અને સ્થાનિક જનતાના દબાણને પગલે સરકારે પર્યાવરણ અને જંગલોની સુરક્ષાને પ્રાથમિકતા આપી છે. આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ યુરેનિયમ ખનનના સંભવિત વિનાશક પ્રભાવો છે, જેનાથી જળસ્તર અને સ્વાસ્થ્ય પર ગંભીર અસર પડી શકે છે. બીજી તરફ, ખાસી સ્ટુડન્ટ્સ યુનિયને ભૂતકાળના જમીન સોદાઓની તપાસ કરવાની ચેતવણી આપી છે. આ આંદોલન માત્ર ખનન વિરોધી નથી, પરંતુ રાજ્યની કુદરતી સંપત્તિ અને ભવિષ્યની પેઢીઓને બચાવવાની એક મજબૂત મુહિમ છે. સરકારે યુરેનિયમ ખનન નહીં કરવાના પોતાના વલણને સ્પષ્ટ કરીને લોકોના ભરોસાને જાળવી રાખવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.
નાગાલેન્ડમાં અવેધ ઘૂસણખોરીનો ભય
નગા સ્ટુડન્ટ્સ ફેડરેશન (NSF) ના ઈનર લાઈન રેગ્યુલેશન કમિશન (ILRC) એ બાંગ્લાદેશ અને મ્યાનમારથી થતી અવેધ ઘૂસણખોરી પર ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. જો આ પ્રવાહને સમયસર અટકાવવામાં નહીં આવે, તો નાગાલેન્ડનું જનસાંખ્યિકીય માળખું અને સામાજિક-સાંસ્કૃતિક ઓળખ જોખમમાં મુકાઈ શકે છે. ઈનર લાઈન પરમિટ (ILP) ના કડક અમલ સાથે સરહદો પર નિગરાણી વધારવાની માંગ કરવામાં આવી છે. કમિશનએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ILP ના નામે ગેર-નગા નિવાસીઓનું શોષણ કે ધન વસૂલાત કરનાર તત્વો સામે પણ કાયદેસરની કાર્યવાહી થશે. આ આદિવાસી સમાજ માટે પોતાની સંસ્કૃતિ અને જમીનને બચાવવાની એક રક્ષણાત્મક લડાઈ છે, જેમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાના ચુસ્ત પાલનની જરૂરિયાત ભારપૂર્વક વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
ત્રિપુરા-મિઝોરમ સરહદી વિવાદનું સમાધાન
ત્રિપુરા અને મિઝોરમ વચ્ચેના ૧૦૯ કિલોમીટર લાંબા બોર્ડર વિવાદને ઉકેલવા માટે ફરી એકવાર સંવાદના દરવાજા ખૂલ્યા છે. મુખ્યમંત્રી માણિક સાહા અને મુખ્યમંત્રી લાલદુહોમા વચ્ચેની પ્રાથમિક વાતચીત બાદ વરિષ્ઠ અધિકારીઓની બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે. ફુલડુંગસેઈ ગામ જેવા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં પર્યટન પ્રોજેક્ટ અને અન્ય નિર્માણ કાર્યોને લઈને બંને રાજ્યોના દાવાઓ વિરોધાભાસી છે. ભૂતકાળમાં થયેલી હિંસક ઘટનાઓ અને ધારા ૧૪૪ ના અમલને પગલે આ સરહદ તણાવનું કેન્દ્ર બની છે. બંને સરકારો હવે વિકાસના કાર્યોને બાજુએ રાખીને સૌ પ્રથમ શાંતિપૂર્ણ સરહદ નક્કી કરવા પર ભાર મૂકી રહી છે. દાયકાઓ જૂના આ વિવાદનું સમાધાન એ માત્ર બે રાજ્યોનો મુદ્દો નથી, પણ પૂર્વોત્તરના રાજ્યો વચ્ચે પરસ્પર સહયોગ અને વિશ્વાસ વધારવાની દિશામાં એક અનિવાર્ય પગલું છે.
આ પણ વાંચો:
