Cyber Crime Network: અમદાવાદ સાયબર ક્રાઇમ બ્રાન્ચ અને ઇન્ડિયન સાયબર ક્રાઇમ કોઓર્ડિનેશન સેન્ટર (I4C)એ 26 ભારતીય રાજ્યોમાં સક્રિય એક આંતરરાષ્ટ્રીય સાયબર ક્રાઇમ નેટવર્કનો પર્દાફાશ કર્યો છે. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, આ નેટવર્કનું ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ચીન, પાકિસ્તાન અને અન્ય દેશો સાથે જોડાયેલું હોવાનું પ્રાથમિક તપાસમાં સામે આવ્યું છે. સંયુક્ત કાર્યવાહી દરમિયાન પશ્ચિમ બંગાળના ઉત્તર 24 પરગણામાંથી બે શંકાસ્પદ આરોપીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.
251 ફરિયાદોથી તપાસનો થયો પ્રારંભ
અમદાવાદ શહેર પોલીસ કમિશનર અનુપમ સિંહ ગેહલોતના જણાવ્યા મુજબ, નેશનલ સાયબરક્રાઇમ રિપોર્ટિંગ પોર્ટલ (NCRP) પર આ નેટવર્ક સાથે સંભવિત રીતે જોડાયેલી 251 સાયબર ગુનાની ફરિયાદો નોંધાઈ હતી. તેમાં અમદાવાદના નાગરિકોની ફરિયાદો પણ સામેલ હતી. ફરિયાદોના વિશ્લેષણ બાદ સાયબર ક્રાઇમ બ્રાન્ચે ટેકનિકલ તપાસ શરૂ કરી અને વિવિધ રાજ્યોમાં ફેલાયેલા કનેક્શનની તપાસ આગળ વધારી.
ઓનલાઇન છેતરપિંડીની 194 ફરિયાદો
પોલીસના આંકડા અનુસાર, 251 ફરિયાદોમાં 194 ફરિયાદો ઓનલાઇન નાણાકીય છેતરપિંડી સાથે જોડાયેલી હતી. આ ઉપરાંત ‘બોસ સ્કેમ’ની 3, ઓનલાઇન અને સોશિયલ મીડિયા સંબંધિત ગુનાની 29, યૌન રીતે સ્પષ્ટ પ્રવૃત્તિઓ સાથે જોડાયેલી 5, હેકિંગની 4, અશ્લીલ સામગ્રી સંબંધિત 7 અને અન્ય પ્રકારના સાયબર ગુનાની 8 ફરિયાદો નોંધાઈ હતી. બાળકોના યૌન શોષણ સાથે જોડાયેલી સામગ્રી અંગે પણ 1 ફરિયાદ નોંધાઈ હતી.
ચીન, પાકિસ્તાન અને ભારત સાથે સંકળાયેલા સાયબર “BOSS Scam”નો પર્દાફાશ: 10,000 જેટલા ડિવાઈસીસ સુરક્ષિત કરી કરોડોની “BOSS Scam” સાયબર છેતરપિંડીથી ભારતીય નાગરિકોનું રક્ષણ
અમદાવાદ સાયબર ક્રાઇમ ટીમે ટેકનિકલ તપાસના આધારે પશ્ચિમ બંગાળમાંથી આંતરરાષ્ટ્રીય બોસ સ્કેમ આચરતી ગેંગના ૨ શાતિર… pic.twitter.com/0hb2Ij4lHC
— Ahmedabad Cyber Crime (@cybercrimeahd) August 18, 2026
‘બોસ સ્કેમ’માં અધિકારી બનીને છેતરપિંડી
તપાસમાં સામે આવ્યું કે ગેંગ દ્વારા ‘બોસ સ્કેમ’ સહિત સાયબર છેતરપિંડીની અનેક પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરવામાં આવતો હતો. આરોપીઓ WhatsApp અથવા ઈમેલ દ્વારા નુકસાનકારક ZIP ફાઇલ મોકલતા હતા. આ ફાઇલ મારફતે પીડિતના ડિવાઇસ અથવા WhatsApp એકાઉન્ટ પર કબજો મેળવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવતો હતો. ત્યારબાદ ઠગો કંપનીના બોસ અથવા વરિષ્ઠ અધિકારી હોવાનો ઢોંગ કરીને કર્મચારીઓને મોટી રકમ અન્ય બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવા માટે દબાણ કરતા હતા.
ચીન અને પાકિસ્તાન સાથે જોડાયેલા ડિજિટલ કનેક્શન
I4C અને અમદાવાદ સાયબર ક્રાઇમ બ્રાન્ચની ટેકનિકલ તથા નેટવર્ક તપાસમાં આરોપીઓ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાયેલા માલવેરનું જોડાણ ચીનમાં રહેલા સાયબર ગુનેગારો સાથે હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. પોલીસના જણાવ્યા મુજબ, આ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો ઉપયોગ પાકિસ્તાનના ઇસ્લામાબાદમાં આવેલા કોલ સેન્ટર મારફતે ભારતીય નાગરિકોને નિશાન બનાવવા માટે કરવામાં આવતો હોવાની માહિતી મળી છે.
VPN મારફતે બેંક ખાતાઓ સુધી પહોંચ
તપાસ અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, સાયબર ફ્રોડમાં ઉપયોગમાં લેવાયેલા કેટલાક બેંક ખાતાઓને ચીન આધારિત VPN સર્વિસ મારફતે એક્સેસ કરવામાં આવ્યા હતા. પોલીસનું કહેવું છે કે આરોપીઓએ પોતાની ઓળખ અને વાસ્તવિક ભૌગોલિક સ્થાન છુપાવવા માટે ચીન, ભારત, પાકિસ્તાન અને હોંગકોંગ સહિત અનેક દેશો સાથે જોડાયેલા સાયબર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
10 હજારથી વધુ સંક્રમિત ડિવાઇસ સુરક્ષિત
સંયુક્ત કાર્યવાહી દરમિયાન 10,000થી વધુ સંક્રમિત ડિવાઇસ સુરક્ષિત કરવામાં આવ્યા હોવાનું પોલીસે જણાવ્યું છે. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ પગલાથી ‘બોસ સ્કેમ’ સહિતના સાયબર ફ્રોડ દ્વારા ભારતીય નાગરિકોને થઈ શકનારા કરોડો રૂપિયાના સંભવિત નુકસાનને અટકાવવામાં મદદ મળી છે. તપાસ દરમિયાન ઓળખાયેલા માલવેરને સહયોગ પોર્ટલ મારફતે નિયમિત રીતે બ્લોક કરવાની કાર્યવાહી પણ કરવામાં આવી રહી છે.
21 હજાર OTP વેચવાનો આરોપ
સાયબર નેટવર્કને ભારતીય મોબાઇલ નંબરો અને OTP ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે પશ્ચિમ બંગાળમાંથી ધરપકડ કરાયેલા ઇમરાન અલી પિયાદા અને ઇન્જામુલની ભૂમિકા સામે આવી છે. પોલીસના જણાવ્યા મુજબ, પિયાદા ટેલિકોમ સેલ્સ એજન્ટ તરીકે કામ કરતો હતો અને ગ્રાહકોના બાયોમેટ્રિક ડેટાનો कथિત દુરુપયોગ કરીને તેમની જાણકારી વિના ડમી SIM કાર્ડ એક્ટિવેટ કરતો હતો.
100 રૂપિયાથી 250 રૂપિયામાં OTPનો સોદો
તપાસ મુજબ, પિયાદા આ ડમી SIM કાર્ડનો ઉપયોગ કરીને OTP જનરેટ કરતો અને સાયબર ગુનેગારોને વેચતો હતો. પાંચ વર્ષના સમયગાળા દરમિયાન તેણે Amazon અને Flipkart જેવી ઈ-કોમર્સ સાઇટ્સ માટે આશરે 21,000 OTP વેચ્યા હોવાનું તપાસમાં સામે આવ્યું છે. દરેક OTP માટે 100 રૂપિયા મળતા હોવાથી તેણે આ રીતે 21 લાખ રૂપિયાથી વધુ કમાણી કરી હોવાનું કહેવાય છે. WhatsApp એક્ટિવેશન માટે તેણે આશરે 900 OTP 250 રૂપિયા પ્રતિ OTPના ભાવે વેચ્યા હોવાનો પણ આરોપ છે, જેના થકી વધારાના 2.25 લાખ રૂપિયા મળ્યા હતા.
4,500 નકલી SIM કાર્ડની તપાસમાં મોટું નેટવર્ક
બીજો આરોપી ઇન્જામુલ BA ગ્રેજ્યુએટ હોવાનું પોલીસનું કહેવું છે. તે વિદેશમાં બેઠેલા કથિત સાયબર ગુનેગારો સાથે સીધો સંપર્ક અને સંકલન કરતો હોવાનો આરોપ છે. પોલીસે આશરે 4,500 નકલી SIM કાર્ડની તપાસ દરમિયાન બંને આરોપીઓનું જોડાણ 26 રાજ્યોમાં નોંધાયેલી 251 સત્તાવાર ફરિયાદો સાથે હોવાનું શોધી કાઢ્યું છે. તપાસ એજન્સીઓ હવે નાણાંના પ્રવાહ, વિદેશી કનેક્શન, માલવેર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને નેટવર્કમાં સંકળાયેલા અન્ય લોકો અંગે વધુ તપાસ કરી રહી છે.
