
Inter State Cyber Fraud Mehsana: મહેસાણા જિલ્લાના જોટાણા પંથકમાં ભોળા અને ગરીબ લોકોને આર્થિક લાલચ આપી તેમના નામે બેંક ખાતા ખોલાવી, તે ખાતાઓનો ઉપયોગ સાયબર ગુનાઓ માટે કરતી એક આંતરરાજ્ય ટોળકીનો સાંથલ પોલીસે પર્દાફાશ કર્યો છે. સાંથલ પોલીસ સ્ટેશનના પી.આઈ. કે.કે. ચૌધરી અને તેમની ટીમને મળેલી સચોટ બાતમીના આધારે જોટાણા બસ સ્ટેન્ડ પાસેથી બે શખ્સોને રંગેહાથ ઝડપી પાડવામાં આવ્યા છે. પકડાયેલા આરોપીઓની ઓળખ સાવનજી પારખાનજી ઠાકોર (રહે. ઈજપુરા) અને નિકુલકુમાર બાબુલાલ વાળંદ (રહે. બહુચરાજી) તરીકે થઈ છે. આ આરોપીઓ સ્થાનિક સ્તરેથી બેંક એકાઉન્ટની કીટ અને સીમકાર્ડ મેળવીને દિલ્હી તથા રાજસ્થાનમાં બેઠેલા સાયબર માફિયાઓને કુરિયર મારફતે પહોંચાડતા હતા.
ગરીબોની લાચારીનો ફાયદો ઉઠાવી આચરવામાં આવતી મોડસ ઓપરેન્ડી
આ ટોળકીની ગુના આચરવાની પદ્ધતિ અત્યંત વ્યવસ્થિત અને ચોંકાવનારી હતી. આરોપીઓ છેલ્લા એક વર્ષથી સક્રિય હતા અને પૂર્વ આયોજિત કાવતરા મુજબ લોકોને ૧૦ થી ૧૨ હજાર રૂપિયાની લાલચ આપી ગુજરાત ગ્રામીણ બેંક અને બેન્ક ઓફ મહારાષ્ટ્ર જેવી વિવિધ બેંકોમાં ખાતા ખોલાવતા હતા. એકાઉન્ટ ખુલ્યા બાદ તેઓ ખાતાધારક પાસેથી પાસબુક, ડેબિટ કાર્ડ અને રજીસ્ટર્ડ સીમકાર્ડ મેળવી લેતા હતા. આ કીટ તેઓ દિલ્હીના ‘હેરી’ અને રાજસ્થાનના ‘વિકાસ’ નામના મુખ્ય સૂત્રધારોને મોકલી આપતા હતા. દિલ્હીના સાગરિતો આ વિગતોનો ઉપયોગ કરીને ખોટા યુઝરનેમ અને પાસવર્ડ બનાવી ઓનલાઈન ઠગાઈ આચરતા હતા. નિકુલ વાળંદે કબૂલાત કરી છે કે તેને એક કીટ મોકલવા બદલ ૧૫,૦૦૦ રૂપિયા મળતા હતા, જેમાંથી તે ૧૦,૦૦૦ રૂપિયા મૂળ ખાતાધારકને આપતો હતો અને રૂ. 5,000 પોતે કમિશન તરીકે રાખતો હતો.
કરોડો રૂપિયાના ટ્રાન્ઝેક્શન અને આંતરરાજ્ય ગુનાહિત કનેક્શન
જ્યારે પોલીસે NCCRP (નેશનલ સાયબર ક્રાઈમ રિપોર્ટિંગ પોર્ટલ) પર તપાસ કરી ત્યારે આ ટોળકીના તાર દેશના અન્ય રાજ્યો સાથે જોડાયેલા હોવાનું બહાર આવ્યું હતું. આરોપી સાવનજી ઠાકોરના બેંક ઓફ બરોડાના એક ખાતામાં બિહારના પટણામાં અંદાજે ૬૬.૪૯ લાખ રૂપિયાનો સાયબર ફ્રોડ નોંધાયેલો છે. તેવી જ રીતે, નિકુલ વાળંદના HDFC અને IOB ના ખાતાઓમાં તેલંગાણા અને મહારાષ્ટ્રમાં અનુક્રમે ૩૬-૩૬ લાખ રૂપિયાની ઓનલાઈન છેતરપિંડીની ફરિયાદો નોંધાઈ છે. આ આંકડાઓ સ્પષ્ટ કરે છે કે આરોપીઓના માધ્યમથી લાખો-કરોડો રૂપિયાના કાળા નાણાંની હેરફેર સાયબર ગુનાઓ દ્વારા કરવામાં આવતી હતી.
મુદ્દામાલની જપ્તી અને પોલીસની કડક કાનૂની કાર્યવાહી
આરોપીઓની ધરપકડ દરમિયાન પોલીસે તેમની પાસેથી કુલ ૫૫,૦૦૦ રૂપિયાની કિંમતનો મુદ્દામાલ જપ્ત કર્યો છે. જેમાં ૩ મોબાઈલ ફોન, ૪ ડેબિટ કાર્ડ, ૩ પાસબુક, ૪ સીમકાર્ડ, ૧ લેપટોપ અને એક અત્યંત મહત્વની ડાયરી મળી આવી છે. આ ડાયરીમાં આરોપીઓએ કયા મોબાઈલ નંબર સાથે કઈ બેંકનું એકાઉન્ટ કોને વેચ્યું છે તેનો સંપૂર્ણ હિસાબ રાખ્યો હતો. સાંથલ પોલીસે હાલમાં પકડાયેલા બંને આરોપીઓ તેમજ ફરાર એવા વિકાસ (રાજસ્થાન) અને હેરી (દિલ્હી) વિરુદ્ધ ભારતીય ન્યાય સંહિતા (BNS) ની વિવિધ કલમો અને આઈ.ટી. એક્ટની કલમ ૬૬(ડી) મુજબ ગુનો નોંધીને તપાસ તેજ બનાવી છે.
આ ઘટના બાદ અનેક સવાલો ઉભા થાય છે. શું માત્ર ૧૦,૦૦૦ રૂપિયાની લાલચમાં પોતાના દસ્તાવેજો અજાણ્યા વ્યક્તિને આપી દેવા એ કેટલું સુરક્ષિત છે? બેંકોમાં જ્યારે ખાતા ખોલવામાં આવે છે, ત્યારે ‘કેવાયસી’ (KYC) પ્રક્રિયા દરમિયાન બેંક અધિકારીઓ કેમ આવી શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓ પકડી શકતા નથી? આટલા મોટા પાયે આંતરરાજ્ય કુરિયર મારફતે બેંક કીટની હેરફેર થતી હોય ત્યારે કુરિયર એજન્સીઓ કેમ સતર્ક નથી રહેતી? સામાન્ય જનતાએ સમજવું પડશે કે તેમના નામે ખુલતું એકાઉન્ટ કોઈના જીવનભરની કમાણી લૂંટવાનું સાધન બની શકે છે.
આ પણ વાંચો:








