Morbi Farmers Hunger Strike: મોરબીના ખેડૂતો ફરી એકવાર અન્યાય સામે રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. જેતપર ગામે મળેલી એક મહત્વપૂર્ણ બેઠકમાં ખેડૂતોએ સરકારી દમન અને કોર્પોરેટ કંપનીઓની દાદાગીરી સામે ‘આંદોલન પાર્ટ-2’નું એલાન આપ્યું છે. કચ્છથી આવતી ૭૨૦ KV વીજ લાઈન માટે કંપનીઓ પોલીસના જોરે ખેડૂતોના ખેતરોમાં ઘૂસી રહી છે, અને આડેધડ વીજ થાંભલા નાખી રહી છે. આટલી મોટી પ્રોજેક્ટ કામગીરી છતાં, ખેડૂતોને હજુ સુધી ન્યાયી વળતર મળ્યું નથી કે નથી તેમને વિશ્વાસમાં લેવામાં આવ્યા. પોતાની જમીન છીનવાતી જોઈ રહેલા મોરબીના ખેડૂતો હવે આરપારની લડાઈના મૂડમાં છે. આગામી ગુરુવારથી ખેડૂતો ગાંધીજીના માર્ગે આમરણાંત ઉપવાસ શરૂ કરી રહ્યા છે, જે સરકારની સંવેદનહીનતા સામે એક મોટો પડકાર બનીને ઉભો રહેશે.
પોલીસના જોરે ‘જમીન આંચકતી’ કંપનીઓ અને ખેડૂતોની લાચારી
કંપનીઓ અને તંત્રની મિલીભગતનો ભોગ આજે મોરબીના ખેડૂતો બની રહ્યા છે. ધાંગધ્રાના કોંઢ, કલ્યાણપુર અને મોરબીના ખેતીલાયક વિસ્તારોમાં કોઈ પણ પ્રકારના વળતર ચૂકવ્યા વગર જબરદસ્તીથી કામ શરૂ કરી દેવામાં આવ્યું છે. સૌથી ગંભીર વાત એ છે કે, જે કોરિડોર નક્કી કરવામાં આવ્યો હતો, તેમાં કામ કરવાને બદલે કંપની મનસ્વી રીતે ખેતરોમાં થાંભલા રોપી રહી છે, જેનાથી ફળદ્રુપ જમીન અને પાક બંનેને મોટું નુકસાન થઈ રહ્યું છે. ખેડૂતોએ જિલ્લા કલેક્ટરથી લઈને કંપનીના અધિકારીઓ સુધી અનેકવાર રજૂઆતો કરી, છતાં તેમની વાત સાંભળવા કોઈ તૈયાર નથી. જાણે કે લોકશાહીમાં ખેડૂતોના અધિકારોની કોઈ કિંમત જ ન હોય તેમ, પોલીસનો ઉપયોગ કરીને ખેડૂતોને તેમના જ ખેતરોમાંથી ખદેડવામાં આવી રહ્યા છે.
‘આંદોલન પાર્ટ-2’: આમરણાંત ઉપવાસનું રણશિંગું
ખેડૂત આગેવાન મયુર જાકાસણીયાના નેતૃત્વમાં હવે આ લડાઈ વધુ ઉગ્ર બનશે. ખેડૂતોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પ્રથમ તબક્કાની લડત બાદ હવે તેઓ નરમ પડવાના નથી. આગામી ગુરુવારે સવારે ૯ વાગ્યે જેતપર ગામે સાધુ-સંતોના હસ્તે દીપ પ્રાગટ્ય કરીને આ ઐતિહાસિક ઉપવાસની શરૂઆત કરવામાં આવશે. આ કોઈ સામાન્ય વિરોધ નથી, પરંતુ પોતાના હક્ક અને અસ્તિત્વ માટેની લડાઈ છે. ખેડૂતોએ આ આંદોલનને સંપૂર્ણપણે ‘બિનરાજકીય’ રાખવાનો નિર્ણય લીધો છે, જેથી કોઈ રાજકીય પક્ષ આ આંદોલનનો ઉપયોગ પોતાના સ્વાર્થ માટે ન કરી શકે. માત્ર જેતપર જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર મોરબી જિલ્લા અને આસપાસના અન્ય જિલ્લાઓમાંથી પણ મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો આ ઉપવાસમાં જોડાશે, જે સરકાર માટે મોટી મુસીબત બની શકે છે.
૯ જૂનની હિંસા અને મહિલાઓ પર પોલીસનો અત્યાચાર
મોરબીમાં ખેડૂતોનો અવાજ દબાવવા માટે પોલીસનો જે રીતે ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, તે અત્યંત શરમજનક છે. ગત ૯ જૂનના રોજ જેતપર ગામે ખેડૂતો અને પોલીસ વચ્ચે થયેલી અથડામણ સરકારની ક્રૂરતાનું પ્રમાણ આપે છે. આ વિરોધમાં મોટી સંખ્યામાં મહિલાઓ પણ જોડાઈ હતી, અને આરોપ છે કે પોલીસે મહિલાઓ સાથે પણ દુર્વ્યવહાર કર્યો હતો. શાંતિપૂર્ણ વિરોધ કરી રહેલા ખેડૂતોની અટકાયત કરવી અને તેમને ડરાવવા-ધમકાવવા એ સરકારી તંત્રની લાચારી દર્શાવે છે. કલેક્ટરને આવેદનપત્ર આપવા છતાં જ્યારે કોઈ ઠોસ કાર્યવાહી નથી થઈ, ત્યારે ખેડૂતો પાસે ઉપવાસ સિવાય કોઈ વિકલ્પ બાકી રહ્યો નથી. એક તરફ સરકાર ખેડૂત કલ્યાણની વાતો કરે છે, અને બીજી તરફ પોતાના જ ખેડૂતોને લાઠીના જોરે દબાવે છે, આ બેવડા ધોરણો સામે જ ખેડૂતોનો ગુસ્સો ફૂટી નીકળ્યો છે.
ન્યાય ન મળે ત્યાં સુધી જંગ ચાલુ રહેશે
ખેડૂતોનો નિર્ધાર સ્પષ્ટ છે—સરકાર જ્યાં સુધી યોગ્ય વળતર નહીં આપે અને જમીન સંપાદનની આ અન્યાયી પદ્ધતિ બંધ નહીં કરે, ત્યાં સુધી આ આંદોલન અટકશે નહીં. ગાંધીવાદી માર્ગે ચાલતા આ ખેડૂતોએ સરકારને સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી છે કે તેઓ શાંતિપૂર્ણ રહીને પણ પોતાની માંગણીઓ મનાવી લેશે. પરંતુ, શું સરકાર સંવેદનશીલતા બતાવશે કે પછી અહંકારમાં આવીને ખેડૂતોને ભૂખ હડતાળ પર ઉતરવા મજબૂર કરશે? મોરબીની આ ધરતી ફરી એકવાર એક મોટા જનઆંદોલન માટે સજ્જ થઈ છે. જ્યારે સરકાર કોર્પોરેટ મિત્રોની સેવામાં વ્યસ્ત હોય, ત્યારે મોરબીના ખેડૂતોએ બતાવી દીધું છે કે તેઓ પોતાની જમીન સસ્તામાં વેચી દેવા તૈયાર નથી. હવે જોવાનું એ છે કે આ ખેડૂત આંદોલન સરકારને કેટલા વહેલા નિર્ણય લેવા માટે મજબૂર કરે છે.
આ પણ વાંચો:
Gujarat Farmers Protest: ૨૦૦૩નું ખેડૂત આંદોલન, મોદીની લાઠી છતાં વિજય – thegujaratreport.com
