Akhilesh Yadav: ઉત્તર પ્રદેશમાં 2027ની વિધાનસભા ચૂંટણીને લઈને અત્યારથી જ રાજકીય તૈયારીઓ શરૂ થઈ ગઈ છે. સમાજવાદી પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ અખિલેશ યાદવ એક પછી એક એવા મુદ્દા આગળ ધપાવી રહ્યા છે, જેના આધારે તેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીની કલ્યાણકારી યોજનાઓ અને હિન્દુત્વ આધારિત રાજકીય નેરેટિવને પડકારવા માંગે છે. મહિલાઓ, યુવાનો અને ખેડૂતો બાદ હવે આરોગ્ય સેવા અખિલેશના રાજકીય એજન્ડાના કેન્દ્રમાં આવી છે.

અખિલેશ યાદવે જાહેરાત કરી છે કે ઉત્તર પ્રદેશમાં સમાજવાદી પાર્ટીની સરકાર બને તો સરકારી હોસ્પિટલોમાં સારવાર માટે દર્દીઓ પાસેથી કોઈ કાર્ડ માંગવામાં આવશે નહીં. ગરીબ અને જરૂરિયાતમંદ લોકોને કાર્ડની પ્રક્રિયા કે પાત્રતાની વહીવટી મુશ્કેલીઓ વિના મફત સારવાર ઉપલબ્ધ કરાવવાનું વચન આપવામાં આવ્યું છે. આ વચનમાં સામાન્ય બીમારીઓ ઉપરાંત કેન્સર જેવી ગંભીર અને અત્યંત ખર્ચાળ બીમારીઓની સારવારનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.

કાર્ડ-મુક્ત મફત સારવારને ચૂંટણી એજન્ડા બનાવવાની તૈયારી

અખિલેશ યાદવનો આ પ્રસ્તાવ મુખ્યત્વે એવા લોકો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, જેઓ સરકારી આરોગ્ય યોજનાઓનો લાભ મેળવવા માટે જરૂરી દસ્તાવેજો, કાર્ડ અથવા પાત્રતા પ્રક્રિયામાં મુશ્કેલી અનુભવે છે. સપાનું કહેવું છે કે ગંભીર બીમારીના સમયે દર્દી પાસે સારવાર મેળવવા માટે વિવિધ યોજનાઓના કાર્ડ કે અન્ય વહીવટી પ્રક્રિયાઓમાંથી પસાર થવાની ફરજ ન હોવી જોઈએ.

આ યોજના હેઠળ સરકારી હોસ્પિટલોમાં સીધી અને મફત સારવારની વ્યવસ્થા ઊભી કરવાની વાત કરવામાં આવી છે. ખાસ કરીને કેન્સર જેવી લાંબા સમય સુધી ચાલતી અને મોંઘી સારવારની જરૂરિયાત ધરાવતી બીમારીઓ માટે આ વચન ગરીબ પરિવારોને ધ્યાનમાં રાખીને રજૂ કરવામાં આવ્યું છે. સપા આ મુદ્દાને 2027ના ચૂંટણી ઢંઢેરામાં મહત્વનું સ્થાન આપવાની તૈયારીમાં છે.

2027 માટે વિવિધ વર્ગોને ધ્યાનમાં રાખી વચનો

અખિલેશ યાદવ છેલ્લા કેટલાક સમયથી ઉત્તર પ્રદેશના અલગ-અલગ સામાજિક વર્ગોને ધ્યાનમાં રાખીને ચૂંટણી મુદ્દાઓ તૈયાર કરી રહ્યા છે. મહિલાઓ માટે સન્માન રકમ અને બસોમાં સુરક્ષિત તથા મફત મુસાફરી જેવા મુદ્દાઓ પર તેમણે સરકારને ઘેરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.

ખેડૂતો માટે પાકના બાકી નાણાંની તાત્કાલિક ચુકવણી, મફત વીજળી અને જમીન સંપાદન માટે પારદર્શક વળતર જેવા વચનો પણ તેમના એજન્ડામાં છે. આ ઉપરાંત રમતગમતના માળખાને મજબૂત બનાવવાની વાત પણ કરવામાં આવી રહી છે.

અખિલેશે સરકારી વિભાગોમાં ખાલી પડેલી જગ્યાઓનો મુદ્દો પણ ઉઠાવ્યો છે. ખાસ કરીને આરોગ્ય વિભાગમાં 41 ટકા પદ ખાલી હોવાનો તેમણે દાવો કર્યો છે અને સરકાર બન્યા બાદ આવા પદો પર તાત્કાલિક ભરતી કરવાની દિશામાં કામ કરવાની વાત કરી છે.

લોહિયાના સિદ્ધાંતથી મોંઘવારીનો મુદ્દો ઉઠાવવાનો પ્રયાસ

અખિલેશ યાદવ પોતાના ચૂંટણી એજન્ડામાં મોંઘવારીને પણ મહત્વ આપી રહ્યા છે. તેમણે ડૉ. રામમનોહર લોહિયાના ‘દામ બાંધો’ સિદ્ધાંતનો ઉલ્લેખ કરીને રોજિંદી જરૂરિયાતની વસ્તુઓ તથા ઇંધણના ભાવોને નિયંત્રિત કરવાની દિશામાં નીતિ બનાવવાની વાત કરી છે.

આ મુદ્દો ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગ અને શહેરી ગરીબો માટે મહત્વનો બની શકે છે. આ રીતે સપા માત્ર પરંપરાગત સામાજિક ન્યાયના મુદ્દાઓ સુધી મર્યાદિત રહેવાને બદલે રોજિંદા જીવન સાથે જોડાયેલા આર્થિક પ્રશ્નોને પણ ચૂંટણી ચર્ચામાં લાવવા માંગે છે.

PDAના સૂત્રમાં અખિલેશનો સતત ફેરફાર

અખિલેશ યાદવની રાજકીય વ્યૂહરચનામાં PDAનું સૂત્ર મહત્વપૂર્ણ રહ્યું છે. 2024ની લોકસભા ચૂંટણી દરમિયાન PDAનો અર્થ મુખ્યત્વે ‘પછાત, દલિત અને લઘુમતી’ તરીકે કરવામાં આવ્યો હતો. હવે 2027ની વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલાં અખિલેશ આ રાજકીય સૂત્રને વધુ વ્યાપક બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.

તેમણે અલગ-અલગ પ્રસંગોએ PDAના જુદા અર્થ રજૂ કર્યા છે. પીડિત પંડિતોની નારાજગીને રાજકીય રીતે જોડવાના પ્રયાસમાં PDAને ‘પીડિત પંડિત’ સાથે પણ સાંકળવામાં આવ્યું. ત્યારબાદ PDAને ‘Play, Develop, Achieve’ એટલે કે રમો, વિકાસ કરો અને હાંસલ કરો તરીકે પણ રજૂ કરવામાં આવ્યું.

આ પહેલાં અખિલેશે PDAને ‘Patience, Discipline, Action’ એટલે કે ધૈર્ય, શિસ્ત અને કાર્યવાહી સાથે પણ જોડ્યું હતું. આ બદલાતી વ્યાખ્યાઓ પાછળનો મુખ્ય હેતુ વિવિધ વર્ગો સુધી PDAનો સંદેશ પહોંચાડવાનો હોવાનું માનવામાં આવે છે.

ભાજપની યોજનાઓ સામે સપાનો કાઉન્ટર નેરેટિવ

2027ની ચૂંટણીમાં ભાજપની કલ્યાણકારી યોજનાઓ સામે પોતાનો અલગ મોડલ રજૂ કરવો સપાની વ્યૂહરચનાનો મહત્વનો ભાગ બની રહ્યો છે. ભાજપ તરફથી આયુષ્માન ભારત જેવી આરોગ્ય યોજનાઓ તથા ડબલ એન્જિન સરકારના વિકાસ મોડલને આગળ કરવામાં આવે છે. તેના જવાબમાં અખિલેશ યાદવ કાર્ડ-ફ્રી મફત સારવાર જેવી સીધી સુવિધાનું વચન આપી રહ્યા છે.

સપા આરોગ્ય ક્ષેત્રની માળખાકીય સમસ્યાઓને પણ ચૂંટણી મુદ્દો બનાવવાની તૈયારીમાં છે. સરકારી હોસ્પિટલોમાં ડૉક્ટરોની અછત, ખાલી જગ્યાઓ અને જરૂરી આરોગ્ય સુવિધાઓની ઉપલબ્ધતા જેવા મુદ્દાઓ દ્વારા સરકારના આરોગ્ય મોડલ પર સવાલ ઉઠાવવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે.

2027ની ચૂંટણી ‘યોજના વિરુદ્ધ યોજના’ની લડાઈ બની શકે

અખિલેશ યાદવની નવી જાહેરાતોથી સ્પષ્ટ છે કે સમાજવાદી પાર્ટી 2027ની ચૂંટણીને માત્ર જાતિગત સમીકરણો કે પરંપરાગત રાજકીય મુદ્દાઓ સુધી મર્યાદિત રાખવા માંગતી નથી. આરોગ્ય, રોજગાર, મોંઘવારી, ખેડૂતો, મહિલાઓ અને યુવાનોને જોડીને એક વ્યાપક કલ્યાણકારી એજન્ડા તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.

ભાજપ તરફથી સુશાસન, કાયદો-વ્યવસ્થા, વિકાસ અને કલ્યાણકારી યોજનાઓને ચૂંટણીના મુખ્ય મુદ્દા બનાવવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. બીજી તરફ સપા સરકારની યોજનાઓની અસર, આરોગ્ય સેવાઓની સ્થિતિ અને સામાન્ય લોકોના ખર્ચ જેવા મુદ્દાઓને આગળ લાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.

PDAના બદલાતા અર્થ દ્વારા અખિલેશ પોતાના પરંપરાગત સમર્થન આધારથી આગળ વધીને મધ્યમ વર્ગ, શહેરી ગરીબો અને અન્ય અસંતુષ્ટ વર્ગોને પણ જોડવા માંગે છે. જો આ વ્યૂહરચના આગળ પણ ચાલુ રહે છે, તો ઉત્તર પ્રદેશની 2027ની ચૂંટણીમાં રાજકીય મુકાબલો વધુને વધુ ‘યોજના વિરુદ્ધ યોજના’ અને ‘કલ્યાણકારી મોડલ વિરુદ્ધ કલ્યાણકારી મોડલ’ના નેરેટિવમાં બદલાઈ શકે છે.