NEET-UG Exam Controversy: NEET-UG પરીક્ષાના પેપર લીક મામલે સુપ્રીમ કોર્ટની આકરી ફટકાર બાદ ભાજપ સરકારે અદાલતમાં એવો દાવો કર્યો છે કે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી આ સમગ્ર વિવાદની “વ્યક્તિગત રીતે દેખરેખ” રાખી રહ્યા છે. પરંતુ આ સરકારી બચાવ જનતાના ગળે ઉતરે તેમ નથી અને તે ત્રણ મુખ્ય કારણોસર ગંભીર સવાલો ઊભા કરે છે. પ્રથમ તો એ કે, કરોડો વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્ય સાથે થયેલા આ ક્રૂર ખિલવાડ અને મોટી વહીવટી તંત્રની નિષ્ફળતા પરથી જનતાનું ધ્યાન ભટકાવવા માટે પ્રધાનમંત્રીની લોકપ્રિયતા અને તેમની છબીનો મોહરો આગળ ધરવામાં આવી રહ્યો છે. સત્તાધારી પક્ષ એ ભૂલી રહ્યો છે કે રાજનીતિમાં કોઈ પણ છબી કાયમ અમર નથી રહેતી. ભૂતકાળમાં પૂર્વ પીએમ મનમોહન સિંહને પણ તેમની વ્યક્તિગત ઈમાનદારીના કારણે “ટેફલોન-કોટેડ” કહેવાતા, પણ તેમની સરકારના કૌભાંડોએ ૨૦૧૪માં તેમનો સૂર્યાસ્ત લાવી દીધો હતો. તે સમયે નરેન્દ્ર મોદીએ જ રાજ્યસભામાં કટાક્ષ કર્યો હતો કે “ડૉક્ટર સાહેબને રેઈનકોટ પહેરીને નહાવાની કળા આવડે છે.” આજે જ્યારે શિક્ષણ ક્ષેત્રે ભયંકર બેદરકારી સામે જનતાનો આક્રોશ ચરમસીમાએ છે, ત્યારે પીએમનું નામ આગળ ધરવું સરકાર માટે આત્મઘાતી સાબિત થઈ શકે છે. કોંગ્રેસ નેતા દિગ્વિજય સિંહે ચેતવણી આપી છે કે જો પીએમની દેખરેખ છતાં પેપર લીક થયું હોય, તો હવે વિપક્ષે સીધું પ્રધાનમંત્રીનું જ રાજીનામું માંગવું પડશે.
શિક્ષણ મંત્રીની નાકામીનો પરોક્ષ સ્વીકાર અને કેબિનેટ મંત્રીઓ વચ્ચે ભેદભાવ
સરકારના આ મેસેજથી બીજી મોટી સમસ્યા એ ઊભી થઈ છે કે તે વિપક્ષના એ આક્ષેપ પર મહોર મારે છે કે શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન આ ગંભીર સ્થિતિ સંભાળવામાં સક્ષમ નથી. ૨૦૧૪થી મોદી કેબિનેટનો હિસ્સો રહેલા અને અનેક મહત્વના મંત્રાલયો સંભાળનારા ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનની ક્ષમતા પર અચાનક પીએમને ભરોસો કેમ ન રહ્યો તે એક મોટો પ્રશ્ન છે. સામાન્ય રીતે પીએમ મોદી વિપક્ષના દબાણમાં આવીને પોતાના મંત્રીઓને હટાવવા કે જવાબદારી નક્કી કરવા માટે જાણીતા નથી. પરંતુ જો દરેક મંત્રાલયની દેખરેખ પીએમે પોતે જ કરવી પડતી હોય, તો તે મંત્રીના કેબિનેટમાં રહેવા પર જ સવાલ ઊભો થાય છે. વળી, જો જે.પી. નડ્ડાના આરોગ્ય મંત્રાલયે NEET-UG ને કમ્પ્યુટર આધારિત પરીક્ષા બનાવવાના પ્રસ્તાવનો વિરોધ ન કર્યો હોત, તો કદાચ આ પેપર લીક જ ન થયું હોત. એવામાં રેલ અકસ્માતો, આર્થિક પડકારો અને મણિપુર હિંસા જેવી ગંભીર ચૂકો છતાં અડીખમ રહેલા અન્ય મંત્રીઓની સરખામણીએ માત્ર ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનને જ બલિનો બકરો બનાવવો પીએમ માટે સરળ નહીં હોય.
‘બ્રાન્ડ મોદી’ નો ઓસરતો જાદુ અને સરકારી આંકડાઓ સામે યુવા પેઢીનો આક્રોશ
૨૬ મેના રોજ નરેન્દ્ર મોદીએ સત્તાના ટોચના સ્થાને ૧૨ વર્ષ પૂરા કર્યા છે, પરંતુ ૨૦૨૬ના આ વર્ષમાં તેમના વિજયી રથની ગતિ ધીમી પડી ગઈ છે. ભાજપ નેતૃત્વ સારી રીતે જાણે છે કે પાછલી લોકસભા ચૂંટણીમાં તેમની બેઠકો ઘટીને ૨૪૦ થઈ ગઈ હતી અને તે પછીની જીત માત્ર ‘બ્રાન્ડ મોદી’ ના કારણે નહીં પણ અમિત શાહના ઇલેક્શન મેનેજમેન્ટ અને વિપક્ષની નબળાઈના કારણે હતી. લોકસભા ચૂંટણી પછી સરકારની લોકપ્રિયતા વધી હોવાના કોઈ સંકેત નથી, બલ્કે સોશિયલ મીડિયા પર સત્તાધારી પક્ષ માટે “કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP)” જેવો નકારાત્મક ટ્રેન્ડ વાયરલ થઈ રહ્યો છે. આજની જનરેશન ઝેડ (Gen Z) ભલે વિપક્ષ તરફ ન ઝૂકી હોય, પણ પીએમ મોદી પ્રત્યેનું તેમનું આકર્ષણ પણ ખતમ થઈ ગયું છે, કારણ કે સરકારના રોજગારના ગુલાબી આંકડા યુવાનોના બેરોજગારીના વાસ્તવિક અનુભવો સાથે મેળ ખાતા નથી. નબળા ચોમાસાની ચિંતા, અર્થતંત્રના પડકારો અને સંરક્ષણ-વિદેશ નીતિનો રાજકીય રોમાંચ ઓછો થતાં હવે રોજીરોટીની મુખ્ય સમસ્યાઓ સપાટી પર આવી ગઈ છે.
આજે પ્રધાનમંત્રી સામે બે રસ્તા છે. પહેલો રસ્તો એ કે તેઓ કોંગ્રેસ અને વિપક્ષની નબળાઈઓ, અમિત શાહના ચૂંટણી મશીન, આરએસએસ (RSS) ના ગ્રાઉન્ડ નેટવર્ક અને પોતાના નસીબ પર ભરોસો રાખીને આત્મસંતોષમાં રાચે. ભૂતકાળમાં પણ જ્યારે ૨૦૧૮ થી ૨૦૨૦ દરમિયાન અર્થતંત્ર સતત આઠ ક્વાર્ટર સુધી ધીમું પડી રહ્યું હતું, ત્યારે તેનો બધો દોષ કોરોના મહામારી પર ઢોળી દેવાયો હતો. તેવી જ રીતે અત્યારના આર્થિક પડકારોની જવાબદારી મધ્ય-પૂર્વ (મિડલ ઈસ્ટ) સંકટ, અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન પર નાખીને સરકાર બચી જવા માંગે છે. ૭૫ વર્ષની ઉંમરે પીએમ મોદી કોઈ નવા પ્રયોગો કરવાનું કે સિસ્ટમ બદલવાનું જોખમ લેવાને બદલે ૨૦૨૯ની ચૂંટણી સુધી વર્તમાન સ્થિતિને એમ જ ચાલવા દેવાનો આસાન પણ જોખમી વિકલ્પ પસંદ કરી શકે છે.
નીતિગત લકવા તરફ સરકતું તંત્ર: વર્ષ ૨૦૧૧ ના ઈતિહાસનું પુનરાવર્તન?
પરંતુ શાસનમાં દેખાતી આવી નાની ઢીલાશ જ મોટા પતનનું કારણ બને છે, જેનો પુરાવો વર્ષ ૨૦૧૧ નો ઈતિહાસ છે. ૨૦૧૧માં મનમોહન સિંહ સરકાર પણ બીજી વાર સત્તામાં આવ્યાના બે જ વર્ષમાં આર્થિક સુસ્તી, ઘટતો વિકાસ દર, મૂડીનું પલાયન અને નબળા પડતા રૂપિયાના કારણે ઘેરાઈ હતી. તે સમયે “પોલિસી પેરાલિસિસ” (નીતિગત લકવો) શબ્દ બહુ ચર્ચાયો હતો, જેવી જ સ્થિતિ અને આર્થિક ચિંતાઓ આજે પણ અર્થશાસ્ત્રીઓ વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. ૨૦૧૧માં જ ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી અન્ના હજારે આંદોલન ઊભું થયું જેણે યુવાનોને જગાડ્યા અને તે પછી કોંગ્રેસ ક્યારેય બેઠી ન થઈ શકી. શું CJP ના અભિજીત દીપક પણ ભારત પરત ફરતી વખતે ૨૦૧૧ ના એ જ જનઆંદોલનનો અભ્યાસ કરી રહ્યા છે? તે જોવું રહ્યું.
નકામા બોજ સમાન મંત્રીઓનો જમાવડો: ૨૦૨૯ પહેલા કેબિનેટ સફાઈની જરૂરિયાત
જો પીએમ મોદી વાસ્તવિક સુધારાની નવી લહેર શરૂ કરવા માંગતા હોય, તો તેમણે “વ્યક્તિગત દેખરેખ” નું નાટક કરવાને બદલે કેબિનેટમાંથી નકામો બોજ હટાવીને કડક જવાબદારી નક્કી કરવી પડશે. પ્રશ્ન એ થાય કે પીએમ મોદીએ ૮૧ વર્ષના જીતન રામ માંઝીને MSME જેવું મહત્વનું મંત્રાલય કેમ સોંપ્યું, જેઓ પોતાના નેતાઓને પ્રાદેશિક વિકાસ ભંડોળમાંથી જાહેરમાં કમિશન લેવાની અપીલ કરવા માટે બદનામ છે? ભારે ઉદ્યોગ મંત્રી એચ.ડી. કુમારસ્વામી દિલ્હીમાં કે પોતાની ઓફિસમાં કેટલા કલાક વિતાવે છે તે પણ એક રહસ્ય છે. હરિયાણાના સીએમ પદેથી નબળા પ્રદર્શનના કારણે હટાવવામાં આવેલા મનોહર લાલ ખટ્ટરને ઉર્જા અને આવાસ જેવા મહત્વના વિભાગો અને વિવાદાસ્પદ ગિરિરાજ સિંહને ટેક્સટાઈલ મંત્રાલય સોંપવું સરકારની કથળતી પ્રાથમિકતાઓ દર્શાવે છે. જો પીએમ મોદીની નજર માત્ર ૨૦૨૯ની ચૂંટણી જીતવા પર જ નહીં, પણ દેશના ભવિષ્ય પર હોય તો તેમણે આવા બિનકાર્યક્ષમ મંત્રીઓની તાત્કાલિક હકાલપટ્ટી કરવી જ રહી.
આ પણ વાંચો:
Gujarat Jyotigram Scheme Reality: મોદીએ ફાંકા માર્યા તે ન થયું, જનતા પર ઝૂલમ – thegujaratreport.com
