KCBC FCRA Bill controversy: ધાર્મિક ક્ષેત્રે ચાલી રહેલી ચર્ચાઓ વચ્ચે કેરળ કેથોલિક બિશપ્સ કાઉન્સિલ (KCBC) દ્વારા એક મોટો ખુલાસો કરવામાં આવ્યો છે. કેસીબીસીએ જણાવ્યું છે કે તાજેતરમાં સંપન્ન થયેલી કેરળ વિધાનસભા ચૂંટણી દરમિયાન ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) ના અગ્રણી નેતાઓ દ્વારા એવું આશ્વાસન આપવામાં આવ્યું હતું કે વિદેશી અંશદાન (વિનિયમન) સુધારા વિધેયક, ૨૦૨૬ (FCRA Bill) ને લઈને ચર્ચ દ્વારા વ્યક્ત કરવામાં આવતી તમામ ચિંતાઓનું નિવારણ લાવવા માટે તેઓ કેન્દ્ર સરકારમાં યોગ્ય હસ્તક્ષેપ કરશે. પરંતુ અત્યંત આશ્ચર્યજનક અને દુર્ભાગ્યપૂર્ણ વાત એ છે કે વિધાનસભા ચૂંટણીની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ કેરળમાં ભાજપના કોઈપણ જવાબદાર નેતાએ આ ગંભીર મુદ્દે ચર્ચના સર્વોચ્ચ નેતૃત્વ સાથે કોઈ જ સંપર્ક સાધ્યો નથી કે કોઈ સ્પષ્ટતા કરી નથી.
કેથોલિક બિશપ્સ કોન્ફરન્સ ઓફ ઇન્ડિયા (CBCI) અને કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ વચ્ચેની બેઠક
‘ધ હિન્દુ’ અખબારના અહેવાલ મુજબ, કેસીબીસીના સત્તાવાર પ્રવક્તા ફાધર થોમસ થરાયિલે આ અંગે વિગતવાર માહિતી આપતા જણાવ્યું કે કેથોલિક બિશપ્સ કોન્ફરન્સ ઓફ ઇન્ડિયા (CBCI) ના એક ઉચ્ચ સ્તરીય પ્રતિનિધિમંડળે તાજેતરમાં જ દેશના કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ સાથે નવી દિલ્હી ખાતે સત્તાવાર મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠક દરમિયાન પ્રતિનિધિમંડળે પ્રસ્તાવિત એફસીઆરએ બિલને લઈને ચર્ચની ચિંતાઓ ગૃહમંત્રી સમક્ષ ભારપૂર્વક રજૂ કરી હતી. જવાબમાં કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રીએ માત્ર એટલું જ મૌખિક આશ્વાસન આપ્યું હતું કે આ નવા એફસીઆરએ બિલની કોઈ પણ જોગવાઈની પૂર્વવ્યાપી (Retrospective) અસર થશે નહીં, એટલે કે આ કાયદો ભૂતકાળના જૂના કેસો કે બાબતો પર લાગુ કરવામાં આવશે નહીં.
સરકાર તરફથી મળેલા આશ્વાસનની વ્યવહારિક અસ્પષ્ટતા અને ચોમાસુ સત્રની સ્થિતિ
ગૃહમંત્રી દ્વારા આપવામાં આવેલા આશ્વાસન અંગે પ્રવક્તા ફાધર થોમસ થરાયિલે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે સરકાર તરફથી ભલે પૂર્વવ્યાપી અસર ન થવાની વાત કરવામાં આવી હોય, પરંતુ વાસ્તવિક વ્યવહારમાં આ આશ્વાસન જમીની સ્તરે કેવી રીતે અને કઈ રીતે લાગુ પડશે તેની અમને હજુ સુધી કોઈ જ સ્પષ્ટ જાણકારી નથી. પ્રસ્તાવિત બિલની વાસ્તવિક જોગવાઈઓ અને તેના નિયમો સત્તાવાર રીતે સામે આવ્યા પછી જ અમને તેની સંપૂર્ણ હકીકતની જાણ થઈ શકશે. સંસદના વર્તમાન ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન જ આ એફસીઆરએ સુધારા વિધેયક, ૨૦૨૬ રજૂ થવાની પ્રબળ સંભાવનાઓ હોવા છતાં, ચર્ચ અને ધાર્મિક સંસ્થાઓ દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા પ્રશ્નો અને ચિંતાઓનો હજુ સુધી કોઈ સંતોષકારક ઉકેલ આવ્યો નથી, જેને લઈને ખ્રિસ્તી સમુદાયમાં ચિંતાનું વાદળ છવાયેલું છે.
ચર્ચની પારદર્શક નાણાકીય વ્યવસ્થા અને વિદેશી ફંડ મેળવવાની વાસ્તવિક પ્રક્રિયા
હાલના કાયદાઓ જ દેશમાં વિદેશી ફંડ અને દાનના ઉપયોગ પર પૂરતી નજર રાખવા માટે સંપૂર્ણપણે સક્ષમ હોવા પર ભાર મૂકતા કેસીબીસીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ચર્ચ ક્યારેય પણ કોઈપણ વ્યક્તિના ખાનગી બેન્ક ખાતા મારફતે વિદેશી દાન સ્વીકારતું નથી. ફાધર થરાયિલે આ બાબતે વધુ સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું કે વાસ્તવિકતા એ છે કે ચર્ચ દ્વારા થતી તમામ નાણાકીય લેવડદેવડ અત્યંત કડક નિયમો હેઠળ થાય છે, જેમાં કોઈપણ નાણાં સીધા વ્યક્તિગત ખાતામાં જમા થતા નથી. દેશમાં આવતું તમામ વિદેશી ભંડોળ નવી દિલ્હીમાં સ્થિત ભારતીય રિઝર્વ બેન્ક (RBI) ની વિશેષ શાખા મારફતે જ પ્રાપ્ત થાય છે. આ નાણાં મેળવતી તમામ સંસ્થાઓએ તેના ઉપયોગનો એક એક હિસાબ અને વિગતો સરકાર સમક્ષ ફરજિયાતપણે રજૂ કરવી પડે છે અને દર વર્ષે નિયમિતપણે આવકવેરા રિટર્ન (ITR) પણ દાખલ કરવામાં આવે છે.
એફસીઆરએ બિલની વિવાદાસ્પદ જોગવાઈઓ
બિલની એક અત્યંત ગંભીર અને વિવાદાસ્પદ જોગવાઈ સામે ચિંતા વ્યક્ત કરતા ફાધર થરાયિલે જણાવ્યું કે જો કોઈ સંસ્થા વિદેશી દાનની વિગતો પૂરતી ન રજૂ કરે અથવા ભવિષ્યમાં વિદેશી દાન લેવાનું સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દે, તો નવા બિલના નિયમો અનુસાર તે નાણાંથી બનેલી ઇમારતો અને સંસ્થાઓ સરકારના સીધા અધિકાર કે કબજામાં જતી રહેશે. પરંતુ વાસ્તવિક હકીકત એ છે કે દેશભરમાં ચાલતી હોસ્પિટલો, શાળાઓ અને સેવાભાવી સંસ્થાઓના નિર્માણમાં લગભગ ૮૦ ટકા નાણાં સ્થાનિક સ્ત્રોતો અને નાગરિકોના દાનમાંથી આવે છે, જ્યારે માત્ર ૨૦ ટકા રકમ જ વિદેશી ફંડમાંથી મળે છે. તેમ છતાં બિલમાં આવી અસ્કયામતો અને સંપત્તિઓ સરકાર પોતાના કબજામાં લઈ શકે તેવી જોગવાઈ રાખવામાં આવી છે, જે લઘુમતી સંસ્થાઓ માટે ભારે ચિંતાનો વિષય બની ગઈ છે.
સીબીસીઆઈનું આવેદનપત્ર, ગૃહમંત્રીની સ્પષ્ટતા અને કોંગ્રેસ દ્વારા ઉઠાયેલા સવાલો
આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત ગત ૧૦ જૂને થઈ હતી જ્યારે કેથોલિક બિશપ્સ કોન્ફરન્સ ઓફ ઇન્ડિયા (CBCI) ના એક પ્રતિનિધિમંડળે કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહને રૂબરૂ મળીને એક વિસ્તૃત આવેદનપત્ર આપ્યું હતું, જેમાં એફસીઆરએ સુધારા બિલ અને નવા નિયમોને સંપૂર્ણપણે પાછા ખેંચવાની માંગ કરવામાં આવી હતી. સીબીસીઆઈએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આ સુધારાઓ દાયકાઓથી ગરીબો અને વંચિતોની સેવા કરતી ધાર્મિક સંસ્થાઓને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. મુલાકાત દરમિયાન ગૃહમંત્રીએ આ પગલાને ખ્રિસ્તી વિરોધી ન ગણાવવા અપીલ કરી હતી. જો કે ત્યારબાદ કોંગ્રેસ પાર્ટીના સાંસદ અને સંગઠન મહાસચિવ કે.સી. વેણુગોપાલે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ એક્સ પર પોસ્ટ કરીને ગૃહમંત્રી પર સીબીસીઆઈ સાથે ખોટું બોલવાનો ગંભીર આરોપ લગાવ્યો હતો, જેના કારણે આ મામલો રાષ્ટ્રીય સ્તરે રાજકીય ચર્ચાનું કેન્દ્ર બન્યો છે.
આ પણ વાંચો:
