Jetpar Farmers Protest: જેતપરમાં વીજલાઈન, વીજપોલ અને કોરિડોરથી અસરગ્રસ્ત જમીનના વળતરના મુદ્દે ખેડૂતોનું આંદોલન લાંબા સમયથી ચાલી રહ્યું છે. સત્યાગ્રહ છાવણીમાં મહિનાઓથી ખેડૂતો બેઠા છે અને હવે આ મુદ્દે વિરોધ વધુ ઉગ્ર બનતો જોવા મળ્યો છે. MRC કમિટી સંબંધિત નોટિસનો જવાબ આપવા માટે મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો, મહિલાઓ અને બાળકો સાથે કલેક્ટર કચેરીએ પહોંચ્યા હતા. ખેડૂતોનું કહેવું હતું કે અત્યાર સુધી તેઓ સાથે મળીને લડ્યા છે, તેથી નોટિસનો જવાબ પણ સમગ્ર ગામ સાથે મળીને આપવો જોઈએ.
MRC કમિટી અને વળતરનો વિવાદ
વીજલાઈન અને વીજપોલથી અસરગ્રસ્ત જમીનની બજાર કિંમત નક્કી કરીને વળતર આપવાની પ્રક્રિયામાં MRC એટલે કે માર્કેટ રેટ કમિટીની ભૂમિકા છે. 25 સપ્ટેમ્બરે ખેડૂતોને હાજર રહેવા માટે નોટિસ આપવામાં આવી હતી. ખેડૂતોનો મુખ્ય પ્રશ્ન એ હતો કે જો સંબંધિત ખાનગી કંપની તરફથી હજુ વળતરની પ્રક્રિયા અંગે અંતિમ રીતે મુદ્દો આગળ વધારવામાં આવ્યો નથી, તો ખેડૂતોને આટલી ઝડપથી MRC પ્રક્રિયામાં હાજર થવા માટે કેમ બોલાવવામાં આવી રહ્યા છે?
ખેડૂત પ્રતિનિધિની નિમણૂક મુદ્દે સવાલ
ખેડૂત આગેવાનો દ્વારા અધિકારીઓ સમક્ષ ખાસ કરીને નોટિસના એક મુદ્દા અંગે લેખિત સ્પષ્ટીકરણની માંગ કરવામાં આવી હતી. તેમનો આક્ષેપ હતો કે જો ખેડૂત અથવા તેના અધિકૃત પ્રતિનિધિ MRC પ્રક્રિયામાં હાજર ન રહે તો પ્રશાસન તરફથી ખેડૂતનું વેલ્યુઅર નિમવામાં આવી શકે તેવી જોગવાઈ ખેડૂતોના અધિકારો અંગે સવાલ ઊભો કરે છે. ખેડૂતોનું કહેવું હતું કે તેઓ MRCમાં બેસવા માંગતા નથી એવું માનીને કોઈ નિર્ણય લેવામાં ન આવે અને તેમને પોતાની પસંદગીના પ્રતિનિધિ અથવા વેલ્યુઅરની પસંદગીનો અધિકાર મળવો જોઈએ.
સરકારના 4 જુલાઈના પરિપત્રનો ઉલ્લેખ
અધિકારીઓ તરફથી જણાવવામાં આવ્યું કે સરકારના 4 જુલાઈ 2026ના પરિપત્ર હેઠળ MRC કમિટીની રચના કરવામાં આવી છે. તંત્રના જણાવ્યા પ્રમાણે અત્યાર સુધી 109 ખેડૂતોનું વેલ્યુએશન પૂર્ણ થઈ ગયું છે અને 44 ખેડૂતોને મળવાપાત્ર રકમ તેમના ખાતામાં જમા થઈ ગઈ છે. જે ખેડૂતો હજુ MRC પ્રક્રિયામાં જોડાયા નથી તેમને પણ પ્રતિનિધિ અને વેલ્યુઅર પસંદ કરવાની તક આપવા માટે નોટિસ આપવામાં આવી હોવાનું અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું.
આજે રેટ નક્કી નહીં થાય, 21 દિવસની પ્રક્રિયા
અધિકારીઓએ સ્પષ્ટતા કરી હતી કે હાલ ખેડૂતોને બોલાવવાનો હેતુ જમીનના ભાવ નક્કી કરવાનો નથી, પરંતુ વેલ્યુઅરની પસંદગી કરવાનો છે. વેલ્યુઅર નક્કી થયા બાદ પરિપત્ર મુજબ 21 દિવસની અંદર ખેતર પર જઈને ખેડૂતની હાજરીમાં મૂલ્યાંકનની કામગીરી કરવામાં આવશે. કંપની તરફથી નિયુક્ત વેલ્યુઅર, તંત્રનો વેલ્યુઅર અને ખેડૂત તરફથી પસંદ કરાયેલ વેલ્યુઅર અલગ-અલગ રીતે કામગીરી કરશે. ત્યારબાદ 21 દિવસ પછી બંધ કવરમાં ભાવ રજૂ કરવામાં આવશે અને પરિપત્ર મુજબ આગળની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
પાંચ તાલુકાઓમાં પ્રક્રિયા અને બીજી તકની ખાતરી
તંત્રએ જણાવ્યું હતું કે પાંચ તાલુકાઓ માટે ખેડૂતોને પત્રો મોકલવામાં આવ્યા છે અને પાંચ અલગ રૂમમાં પ્રક્રિયાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. ખેડૂતોને માર્ગદર્શન આપવા માઇક સિસ્ટમ અને હેલ્પડેસ્કની વ્યવસ્થા પણ કરવામાં આવી હતી. જો કોઈ ખેડૂત આજે હાજર ન રહી શકે તો તેને બીજી તક આપવામાં આવશે તેવી ખાતરી અધિકારીઓએ આપી હતી. MRCની બેઠક દર શુક્રવારે બપોરે 3 વાગ્યે ગોઠવવાની વ્યવસ્થા હોવાની પણ માહિતી આપવામાં આવી.
ખેડૂતોના દાવા સામે તંત્રની સ્પષ્ટતા
ખેડૂત આગેવાનોનો દાવો છે કે MRC સંબંધિત પરિપત્ર સામે તેમણે અગાઉ પણ કલેક્ટરને લેખિત રજૂઆત કરી હતી અને ખેડૂતોના અધિકારો અંગે પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. બીજી તરફ તંત્રનું કહેવું છે કે 4 જુલાઈ 2026ના પરિપત્રમાં ખેડૂતોની અગાઉની માંગણીઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. અધિકારીઓ મુજબ MRCમાં ખેડૂત પ્રતિનિધિ, વેલ્યુઅરની પસંદગી અને યોગ્ય વળતર જેવી બાબતો માટે જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
સરકાર સામે ખેડૂતોના વળતરનો મોટો સવાલ
હવે સવાલ એ છે કે જો ખેડૂતો પોતાના અધિકારો અને MRCની પ્રક્રિયા અંગે સ્પષ્ટતા માગી રહ્યા છે, તો તેમને દરેક મુદ્દે લેખિત જવાબ કેમ ન આપવામાં આવે? ખેડૂતોની પસંદગીના પ્રતિનિધિ અને વેલ્યુઅરની ભૂમિકા સ્પષ્ટ રીતે જાહેર કેમ ન કરવામાં આવે? 109 ખેડૂતોનું વેલ્યુએશન પૂર્ણ અને 44 ખેડૂતોને ચૂકવણી થઈ હોવાનું તંત્ર કહે છે, તો બાકીના અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોને વળતર ક્યારે મળશે? સરકાર અને જિલ્લા વહીવટીતંત્રે આ પ્રક્રિયાને પારદર્શક રાખીને ખેડૂતોની શંકાઓ દૂર કરવાની જવાબદારી ક્યારે અને કેવી રીતે પૂર્ણ કરશે?
આંદોલન વચ્ચે હવે આગળની નજર
કલેક્ટર કચેરીએ મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો પહોંચતા સમગ્ર મુદ્દો ફરી ચર્ચામાં આવ્યો છે. ખેડૂતો પોતાના વળતર અને પ્રક્રિયા અંગે સ્પષ્ટ જવાબની માંગ કરી રહ્યા છે, જ્યારે તંત્રનું કહેવું છે કે ખેડૂતોને પૂરતી તક આપવામાં આવી રહી છે અને જરૂર પડે તો ફરી બોલાવવામાં આવશે. હવે મુખ્ય પ્રશ્ન એ છે કે MRCની 21 દિવસની પ્રક્રિયા બાદ નક્કી થનારા ભાવ ખેડૂતોની અપેક્ષાઓ અને જમીનની વાસ્તવિક બજાર કિંમત વચ્ચે કેટલા સુસંગત રહે છે અને લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા આંદોલનનો કાયમી ઉકેલ ક્યારે આવે છે.
