Kamlesh Parekh Extradition: સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઈન્વેસ્ટિગેશન (CBI) ને આર્થિક ગુનાખોરી વિરુદ્ધની લડાઈમાં એક મોટી સફળતા મળી છે. વર્ષોથી ફરાર અને કરોડો રૂપિયાના બેંક કૌભાંડમાં સંડોવાયેલા આરોપી કમલેશ પારેખને સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) થી પ્રત્યાર્પણ કરીને 1 મે, 2026 ના રોજ ભારત પરત લાવવામાં આવ્યો છે. પારેખ કોલકાતા સ્થિત જાણીતી કંપની ‘શ્રી ગણેશ જ્વેલરી હાઉસ (I) લિમિટેડ’ સાથે સંકળાયેલો છે અને તેના પર હજારો કરોડની છેતરપિંડીનો ગંભીર આરોપ છે. દિલ્હી એરપોર્ટ પર ઉતરતાની સાથે જ CBI ની ટીમે તેની કસ્ટડી લીધી હતી, જ્યાંથી હવે તેને કાયદાકીય પ્રક્રિયા માટે દિલ્હીની કોર્ટમાં રજૂ કરવામાં આવશે.
કોલકાતા કનેક્શન અને 2700 કરોડનું મહાકૌભાંડ
આ આખું પ્રકરણ કોલકાતાની કંપની શ્રી ગણેશ જ્વેલરી હાઉસ સાથે જોડાયેલું છે, જેણે વર્ષ 2016 માં બેંકિંગ ક્ષેત્રમાં હલચલ મચાવી દીધી હતી. આરોપ છે કે આ કંપનીએ સ્ટેટ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (SBI) ના નેતૃત્વ હેઠળના 25 બેંકોના કન્સોર્ટિયમ સાથે અંદાજે ₹2672 કરોડની છેતરપિંડી કરી હતી. તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે કંપનીના પ્રમોટરો અને અધિકારીઓએ એક સુનિયોજિત ષડયંત્ર રચ્યું હતું, જેમાં બેંક પાસેથી મેળવેલી લોનનો ઉપયોગ તેના નિર્ધારિત હેતુ માટે કરવાને બદલે અન્ય સ્થળોએ ડાયવર્ટ કરવામાં આવ્યો હતો. આ ભંડોળનો દુરુપયોગ કરવા માટે વિદેશી કંપનીઓ અને અજ્ઞાત બેંક ખાતાઓનો સહારો લેવાયો હતો, જેના કારણે ભારતીય બેંકોને જંગી આર્થિક નુકસાન વેઠવું પડ્યું હતું.
ઇન્ટરપોલ અને આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓના સહયોગથી મળી સફળતા
જ્યારે આ કૌભાંડનો પર્દાફાશ થયો અને એજન્સીઓએ તપાસ તેજ કરી, ત્યારે કમલેશ પારેખ ધરપકડથી બચવા માટે ભારત છોડીને વિદેશ ફરાર થઈ ગયો હતો. વર્ષ 2019 માં તેની વિરુદ્ધ બિન-જામીનપાત્ર વોરંટ જારી કરવામાં આવ્યું હતું, તેમ છતાં તે હાથ આવ્યો નહોતો. આખરે, વર્ષ 2024 માં તેની વિરુદ્ધ ઇન્ટરપોલ દ્વારા ‘રેડ કોર્નર નોટિસ’ જારી કરવામાં આવી હતી. ઇન્ટરપોલની મદદથી તેનું લોકેશન UAE માં ટ્રેસ કરવામાં આવ્યું અને ત્યાંની સ્થાનિક સુરક્ષા એજન્સીઓએ તેની અટકાયત કરી હતી. ભારત સરકારના વિદેશ મંત્રાલય અને ગૃહ મંત્રાલયના સતત સંકલન અને કાયદાકીય પ્રયાસો બાદ UAE એ પારેખને ભારતીય અધિકારીઓને સોંપવાનો નિર્ણય લીધો હતો.
કેસની મહત્વની સમયરેખા અને કાયદાકીય પ્રક્રિયા
આ હાઈ-પ્રોફાઈલ કેસની શરૂઆત વર્ષ 2016 માં થઈ હતી, જ્યારે CBI ની BSFB શાખા દ્વારા કોલકાતામાં પ્રથમ ફરિયાદ નોંધવામાં આવી હતી. લાંબી તપાસ બાદ, 31 ડિસેમ્બર 2022 ના રોજ CBI એ આ કેસમાં કમલેશ પારેખને મુખ્ય આરોપી તરીકે દર્શાવતી ચાર્જશીટ કોર્ટમાં દાખલ કરી હતી. હવે જ્યારે આરોપી ભારતની કસ્ટડીમાં છે, ત્યારે તેને પહેલા દિલ્હીની કોર્ટમાં હાજર કરી તેના ટ્રાન્ઝિટ રિમાન્ડ મેળવવામાં આવશે. ત્યારબાદ તેને વધુ તપાસ અને સુનાવણી માટે કોલકાતા લઈ જવામાં આવશે. CBI ના મતે, આ કૌભાંડમાં હજુ પણ અન્ય કેટલાક લોકોની સંડોવણી હોવાની શંકા છે, જે અંગે આરોપીની પૂછપરછમાં નવા ખુલાસા થઈ શકે છે.
આર્થિક ગુનેગારો માટે લાલબત્તી સમાન કાર્યવાહી
કમલેશ પારેખનું પ્રત્યાર્પણ એ સંદેશ આપે છે કે હવે ભારતમાં આર્થિક ગુનાઓ કરીને વિદેશમાં છુપાઈ જવું સરળ રહ્યું નથી. CBI એ જણાવ્યું છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં તેઓ આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓના સહયોગથી 150 થી વધુ ફરાર ગુનેગારોને ભારત પરત લાવવામાં સફળ રહ્યા છે. આ કિસ્સો માત્ર એક ધરપકડ નથી, પરંતુ ભારતીય બેંકિંગ વ્યવસ્થા સાથે છેતરપિંડી કરનારાઓ સામેની કડક કાર્યવાહીનું પ્રતીક છે. આગામી સમયમાં કોલકાતાની કોર્ટમાં થનારી સુનાવણી પર સૌની નજર રહેશે, કારણ કે આ કરોડો રૂપિયાના ભ્રષ્ટાચારના મૂળ ક્યાં સુધી ફેલાયેલા છે તે જાણવું દેશ માટે અનિવાર્ય છે.
આ પણ વાંચો:
