Uttarayan: ઉત્તરાયણનું પર્વ આવે તે અગાઉ જ પતંગ રસિયાઓ પતંગ અને દોરી લેવાની તૈયારીઓ કરી લેતા હોય છે અને મકરસંક્રાંતિ પર્વના દિવસેતો ધાબાઓ ઉપર મ્યુઝિક સિસ્ટમ લઈ હાકલા પડકારા કરતા દિવસભર પતંગ ચગાવતા હોય છે અને ઊંધીયા-જલેબી અને ભાત-સુરતી કઢીની જયાફત ઉડાવતા હોય છે.
આ દિવસે ચિક્કી,તલ-શીંગના લાડુ વગરે ખાવાનો અને ખવડાવવાનો વર્ષોથી રીવાજ છે,પરંતુ તમને નવાઈ લાગશે કે ગુજરાતના આ બે વિસ્તારમાં ઉત્તરાયણ પર્વ મનાવવામાં આવતું નથી અને શામાટે નથી મનાવવામાં આવતું તેના કારણો આપને જણાવવા જઈ રહયા છે.
બનાસકાંઠા જિલ્લાના ધાનેરા તાલુકાના ફતેપુરા ગામમાં છેલ્લા ૩૫ વર્ષથી પતંગ ઉડાડવા પર ગામલોકો દ્વારા સર્વાનુમતે પ્રતિબંધ મુકાયો છે આ ગામમાં કોઇ પતંગ કે દોરી લાવતું નથી,આ ગામના યુવાનો પતંગ ઉડાડવાના બદલે આ દિવસે ક્રિકેટ રમે છે અને દાન દક્ષિણા આપીને એ રીતે તહેવારની ઉજવણી કરે છે એટલું જ નહી આ ગામમાં જો કોઇ ઉતરાયણે પતંગ ચગાવે તેને દંડ ફટકારવામાં આવે છે.
આ ગામમાં ઉત્તરાયણ નહિ મનાવવા પાછળ 1991માં બનેલી એક કરુણ ઘટના જવાબદાર માનવામાં આવે છે 1991ના વર્ષ દરમ્યાન ઉત્તરાયણ પર્વ ઉપર વીજ કરંટ લાગવાથી બે યુવાનોના કરુણ મુત્યુ થયા હતા તે દિવસે આખા ગામમાં શોકની લાગણી પ્રસરી ગઈ હતી અને ગામલોકોએ ભેગા થઇને નક્કી કર્યું હતું કે ઉતરાયણ પર્વ ઉપર પતંગ ચગાવવો નહિ સ્વૈચ્છીક પ્રતિબંધ મુકી દીધો હતો જેનું પાલન ગામ લોકો હજુ પણ કરે છે અને કોઈ પતંગ ઉડાડતું નથી પણ દાન પુણ્ય કરે છે.
આજ રીતે ગુજરાતમાં અન્ય સ્થળ ગીર અને સોમનાથ જિલ્લાના કોડિનાર સુત્રાપાડા તથા તેની આસપાસના વિસ્તારમાં પતંગ ચગાવવામાં આવતો નથી અને ઉતરાયણનું પર્વ પતંગ ચગાવીને મનાવાતું નથી પતંગ નહિ ચગાવવાના કારણમાં અહીં મોટી સંખ્યામાં વિદેશી પક્ષીઓ આવે છે,જેઓ મુક્તપણે આકાશમાં વિહરતા હોય છે ત્યારે જો પતંગ ઉડાડે તો પક્ષીઓ પતંગ દોરાથી ઘાયલ થવાની શકયતા રહે છે આથી લોકો પતંગો ઉડાડતા નથી.
અહીં ઉતરાયણના દિવસે દાન પૂણ્ય અને પૂજાપાઠ કરવામાં આવે છે અને પક્ષીઓને ચણ અને પશુઓને ચારો નાખવામાં આવે છે.બીજુ કે દરિયાઇ પટ્ટી નજીક ઉતરાયણ દરમિયાન પવનની ગતિ અને દિશા પતંગ ઉડાડવા માટે કુદરતી રીતે અનુકૂળ હોતી નથી પરિણામે આ વિસ્તારના લોકો ભાદરવા મહિનામાં નૈઋત્યના પવનો વહેતા હોય તેવી સાનુકૂળ સ્થિતિમાં પતંગ ચગાવી ઉત્તરાયણ પર્વ ઉજવતા હોય છે.
આ પણ વાંચો:
Police recruitment: ગુજરાત પોલીસમાં ભરતી માટે થઈ જાવ રેડી; PSI-LRDની શારીરિક કસોટીની તારીખો જાહેર!
