Vande Mataram Madrasa: પશ્ચિમ બંગાળના રાજકારણમાં ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) ની સરકાર બન્યા બાદ રાષ્ટ્રવાદના મુદ્દે એક અતિ મહત્વપૂર્ણ અને મોટો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. બંગાળ સરકારે તાત્કાલિક પ્રભાવથી એક સત્તાવાર આદેશ જારી કરીને રાજ્યભરની તમામ શાળાઓની સાથે-સાથે તમામ મદ્રેસાઓમાં પણ સવારની પ્રાર્થના સભા દરમિયાન ‘વંદે માતરમ્’ ગાવું સંપૂર્ણપણે ફરજિયાત કરી દીધું છે. સરકારના આ આક્રમક વલણના કારણે રાજ્યના શૈક્ષણિક અને ધાર્મિક વર્તુળોમાં ભારે હલચલ મચી ગઈ છે. આ આદેશને લઈને મુસ્લિમ સંગઠનો અને વિપક્ષી નેતાઓ સામસામે આવી ગયા છે, જેના લીધે આગામી દિવસોમાં પશ્ચિમ બંગાળમાં એક નવો મોટો રાજકીય અને કાનૂની વિવાદ વકરવાના સ્પષ્ટ સંકેતો દેખાઈ રહ્યા છે.
દિલીપ ઘોષનું એલાન: સરકારી ભંડોળ મેળવતી દરેક સંસ્થાએ દેશના રાષ્ટ્રગીત-રાષ્ટ્રગાનનું સન્માન કરવું જ પડશે
આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત પશ્ચિમ બંગાળ સરકારના વરિષ્ઠ મંત્રી દિલીપ ઘોષના શુક્રવારના એક નિવેદન બાદ થઈ હતી. મંત્રી દિલીપ ઘોષે પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં કડક શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે, રાજ્યભરની તમામ શાળાઓ અને મદ્રેસાઓમાં ‘વંદે માતરમ્’ નું ગાન કરવું હવેથી અનિવાર્ય રહેશે. મદ્રેસા શિક્ષણ નિયામક કચેરી દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલો આ આદેશ રાજ્ય સરકારના એ નિર્ણયના બરાબર એક અઠવાડિયા બાદ આવ્યો છે, જેમાં તમામ સરકારી શાળાઓમાં રાષ્ટ્રગીત ફરજિયાત કરાયું હતું. દિલીપ ઘોષે સ્પષ્ટ કર્યું કે, “વંદે માતરમ્ તમામ શાળાઓ અને મદ્રેસાઓમાં, દરેક જગ્યાએ સમાન રીતે ગાવામાં આવશે. જ્યાં પણ સરકારી ભંડોળ (ગ્રાન્ટ) નો ઉપયોગ થાય છે અને સરકારી નિયમો લાગુ પડે છે, ત્યાં રાષ્ટ્રની ઓળખ સમાન ગીતોનું ગાન થવું જ જોઈએ. આખા દેશમાં આ જ પરંપરા અને નિયમોનું પાલન કરવામાં આવે છે અને બંગાળ પણ તેમાંથી બાકાત નથી.”
મુસ્લિમ પર્સનલ લો બોર્ડના પ્રવક્તા કાસિમ ઇલિયાસનો આક્રોશ: ‘ઇસ્લામિક આસ્થા અને વિશ્વાસ વિરુદ્ધનું આ પગલું’
સરકારના આ આદેશ પર ઓલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લો બોર્ડ (AIMPLB) ના સભ્ય અને સત્તાવાર પ્રવક્તા કાસિમ રસૂલ ઇલિયાસે તીખી પ્રતિક્રિયા આપી છે. ન્યૂઝ એજન્સી આઈએનએસ સાથેની ખાસ વાતચીતમાં કાસિમ ઇલિયાસે બે ટૂક શબ્દોમાં પોતાની ચુપ્પી તોડતા કહ્યું કે, મુસલમાનો પૂરા ‘વંદે માતરમ્’ નો પાઠ ક્યારેય ન કરી શકે, કારણ કે આ ગીતના કેટલાક હિસ્સા અને શબ્દો ઇસ્લામિક માન્યતાઓ, આસ્થા અને એકેશ્વરવાદના મૂળભૂત વિશ્વાસ સાથે સીધા ટકરાય છે. ઇસ્લામમાં અલ્લાહ સિવાય અન્ય કોઈની વંદના કે પૂજા માન્ય નથી, તેથી મુસ્લિમ બાળકો પર આ ગીત થોપવું એ ધાર્મિક સ્વતંત્રતા પર ત્રાપ સમાન છે.
બંધારણના આર્ટિકલ ૨૫ નો હવાલો: કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારો બીજા ધર્મ પર પોતાની આસ્થા ન થોપી શકે
AIMPLB ના પ્રવક્તા કાસિમ ઇલિયાસે ભારતીય બંધારણના મૂળભૂત અધિકારોનો હવાલો આપતા સરકારને આડે હાથ લીધી હતી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, “ભારત દેશના બંધારણમાં આર્ટિકલ ૨૫ (Article 25) અંતર્ગત દેશના દરેક નાગરિકને પોતાના ધર્મનું પાલન કરવાનો મૌલિક અધિકાર મળેલો છે. આ કાયદો સ્પષ્ટ કરે છે કે કોઈપણ એક ચોક્કસ આસ્થા કે ધાર્મિક વિધિને બીજા ધર્મ કે આસ્થા ધરાવતા લોકો પર બળજબરીપૂર્વક થોપી શકાય નહીં. પશ્ચિમ બંગાળની ભાજપ સરકારનો આ નિર્ણય એક ધર્મના વિચારોને બીજા ધર્મ પર થોપવાનો સ્પષ્ટ અને જબરદસ્તીભર્યો પ્રયાસ છે, જે સંપૂર્ણપણે ખોટો અને અત્યંત નિંદનીય છે. લોકશાહીમાં આવી જોહુકમી ચલાવી લેવાય નહીં.”
સરકાર તુરંત આદેશ પાછો ખેંચે: મુસ્લિમ પર્સનલ લો બોર્ડ ટૂંક સમયમાં સુપ્રીમ કોર્ટના દ્વાર ખખડાવશે
કાસિમ રસૂલ ઇલિયાસે પશ્ચિમ બંગાળની વર્તમાન સરકાર પાસે માંગણી કરી છે કે જનહિત અને ધાર્મિક સંવાદિતા જાળવી રાખવા માટે આ વિવાદાસ્પદ નિર્ણયને તત્કાલ પ્રભાવથી પાછો ખેંચવો જોઈએ. તેમણે વધુમાં એક મોટી જાહેરાત કરતા જણાવ્યું કે, ઓલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લો બોર્ડે આ ગંભીર મુદ્દા પર આંતરિક બેઠક યોજીને અંતિમ નિર્ણય લઈ લીધો છે. મુસ્લિમ સમાજના બંધારણીય અધિકારોની રક્ષા કરવા માટે બોર્ડ બહુ જ ટૂંકા સમયમાં પશ્ચિમ બંગાળ સરકારના આ ફરમાન વિરૂદ્ધ દેશની સર્વોચ્ચ અદાલત એટલે કે સુપ્રીમ કોર્ટ (Supreme Court) માં કાનૂની પડકાર આપશે અને ન્યાયની ગુહાર લગાવશે.
હુમાયુ કબીરનો બંગાળની ભૂમિ પરથી વિરોધનો સૂર: ‘મદ્રેસાઓમાં વંદે માતરમ્ નહીં ગવાય, જનતા એકજૂથ થશે’
બંગાળ સરકારના આ આદેશનો સ્થાનિક સ્તરે ઉગ્ર વિરોધ શરૂ થઈ ચૂક્યો છે. ‘ઓલ બેંગાલ માઇનોરિટી યુથ ફેડરેશન’ ના પ્રમુખ હુમાયુ કબીરે આ મામલે સરકારને ખુલ્લી ચેતવણી આપી દીધી છે. કબીરે આક્રોશપૂર્વક જણાવ્યું કે, રાજ્યભરના મદ્રેસાઓ સરકારના આ જુલમી આદેશને જમીન પર લાગુ કરવાના કોઈપણ પ્રયાસનો સખત અને પૂરજોશમાં વિરોધ કરશે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે, મદ્રેસાઓમાં વંદે માતરમ્ ગાવામાં આવશે નહીં. લોકશાહી ઢબે ચાલતી સરકારને મદ્રેસાઓ જેવા ધાર્મિક અને લઘુમતી શૈક્ષણિક સંસ્થાનો પર આવા સંવેદનશીલ મામલાઓ પર પોતાનો હુકમ કે દબાણ ચલાવવાનો કોઈ નૈતિક કે કાનૂની અધિકાર નથી. જો વહીવટીતંત્ર દ્વારા આ નિર્દેશને બળજબરીપૂર્વક લાગુ કરવાની કોશિશ કરવામાં આવી, તો રાજ્યના તમામ મુસલમાનો એકજૂથ થઈને આ સરકારી ફરમાન સામે રસ્તા પર ઉતરીને મોટું આંદોલન કરશે.
આ પણ વાંચો:
